Хабари нав

Дар чанд ҷумла

Президенти Узбекистон бо сафари давлатӣ ба Қирғизистон меравад

Шавкат Мирзиёев ва Содир Ҷабборов.
Шавкат Мирзиёев ва Содир Ҷабборов.

Президенти Узбекистон Шавкат Мирзиёев рӯзҳои 26 ва 27 январ ба Қирғизистон сафари давлатӣ анҷом медиҳад.

Сардори шуъбаи сиёсати хориҷии дастгоҳи президенти Қирғизистон Муродбек Азимбоқиев гуфт, қарор аст, Мирзиёев дар доираи ин сафар бо ҳамтои қирғизи худ Содир Ҷабборов дидору гуфтугӯ кунад.

"Раҳбарони ду кишвар масъалаҳои шарикии стратегии Қирғизистону Узбекистон, ҳамчунин нақшаҳои рушди минбаъдаи муносибатҳоро баррасӣ мекунанд", — изҳор дошт Азимбоқиев.

Ҳанӯз маълум нест, ки созишномаи ҷанҷолбарангез дар бораи марз ва идораи муштараки обанбори Кампиробод, ки моҳи ноябри соли 2022 аз ҷониби порлумонҳои Қирғизистон ва Узбекистон ба тасвиб расид, имзо мешавад, ё не.

Сафари Шавкат Мирзиёев ба Қирғизистон қарор буд, 10 декабри соли 2022 сурат гирад, вале бо сабабҳои номаълум он ба таъхир афтод.

Ҳамаи хабарҳои имрӯзро дар инҷо бихонед

Таҳқиқи нав дар бораи вазъи занони обистан дар Тоҷикистон

Акс аз бойгонӣ
Акс аз бойгонӣ

Як таҳқиқ дар Тоҷикистон маълум кардааст, ки аз даҳ зан танҳо шаш нафар дар давраи бордорӣ ё обистанӣ пайваста зери назари пизишкон қарор мегиранд.

Пойгоҳи илмии Bioengineer хулосаи донишмандон аз Аврупо ва Тоҷикистон, аз ҷумла Тина Лаатикайнен, Меҳрӣ Шоисматуллоева, Адолат Нарзуллоева ва Дилрабо Юнусовро дар ин бора 16-уми ноябр нашр кард.

Муҳаққиқон гуфтаанд, дар моҳҳои март ва апрели соли 2023 корти тиббии 428 зан дар ҳафтаи 36-уми бордорӣ ва 393 зани дигар омӯхта шуд, ки ба зоишгоҳ бо нишонаҳои мушкилӣ дар давраи бордорӣ ё бо вазни сангини кӯдак дар батн оварда шудаанд.

Маълум гардидааст, ки ин занҳо аз назорат нагузашта, бемориҳое чун вазни бадан, фишор ва сатҳи глюкозаи хун боис ба пайомадҳои нохушоянде барои саломати модару кӯдак гардидааст.

"Дар ташхиси ибтидоӣ духтурон ҳарчанд фишори хуни беморро муттасил месанҷанд, аз ташхиси саривақтии нишондодҳои дигар худдорӣ мекардаанд. Чунин камбуд дар ташхисҳои маъмулӣ мавриди нигаронии ҷиддӣ аст," -- гуфтаанд донишмандон.

Фишори баланди хун ва ё баръакс камхунӣ аз намунаҳои душвории занон дар давраи бордорӣ дар Тоҷикистон дониста мешавад.

Вазорати тандурустӣ мегӯяд, дар шаш моҳи аввали соли 2026 наздик ба 122 ҳазор тифл ба дунё омад.

Қаблан Созмони Ҷаҳонии Беҳдошт дар як омори худ гуфта буд, ки дар Тоҷикистон аз миёни ҳар 100 ҳазор модар ҳангоми таваллуд 24 нафар мефавтанд. Дар чанд маврид, ки Радиои Озодӣ низ дар бораи онҳо гузориш додааст, наздикони занони фавтида хатои пизишконро сабаби марги онҳо номбар кардаанд. Мақомот на ҳамаи ин даъвоҳоро мепазиранд.

Баррасии аҳволи Замин дар Туркия. Кишварҳо чӣ мехоҳанд?

Баҳси кишварҳо дар бораи аҳволи Замин

Феълан кор намекунад

Як нишасти Созмони Милал дар мавриди ҳифзи муҳити зист бо иштироки раҳбарони кишварҳои ғарбию аврупоӣ, инчунин, мухатассисони соҳаву фаъолон, ки 9-уми ноябр дар Анталияи Туркия оғоз шуд, ҳанӯз ҷараён дорад.

Ҳадафи ҷаласа ин аст, ки наздик ба 200 кишвари сайёра дар масоили муҳиме мисле дурнамои истифода аз нафту ангишт, маблағгузорӣ ба кишварҳои дар ҳоли рушд ва вокуниш ба ҳушдорҳои илмӣ дар бораи афзоиши ҳарорати сайёра ба як мувофиқа бирасанд.

Дар ин нишаст ҳайате аз ҳукумат ва фаъолони муҳитзистии Тоҷикистон ҳам ширкат доранд. Тоҷикистон, ки дар баробари селу биёбоншавӣ ва дигар пайомадҳои гармшавии иқлим осебпазир аст, барои иҷрои нақшаи миллии зистмуҳитияш, ба навиштаи “Азия-Плюс”, то соли 2035 ба беш аз бист миллиард доллар ниёз дорад. Вале дарёфти чунин ёриҳо то рафт душвортар мешавад.

Бунёдгузориши гурӯҳи экологии “Макони дурафтода” Тимур Идрисов рӯзи 17-уми ноябр дар суҳбат бо Радиои Озодӣ гуфт, ҳанӯз ҳеч қароре ба даст наомадааст ва аз рӯйи таҷрибаи солҳои пешин шояд дар охирин рӯзҳову соатҳои ҷаласа чизе ҳосил шавад.

“Тоҷикистон бо мақсади пешбурди масоили ҳифзи пиряхҳову захираҳои обӣ омадааст. Тоҷикистон ба ташаббуси Қирғизистону Қазоқистон ҳамроҳ шуд, ки мехоҳанд дар қарори ниҳоии ҷаласа як бахши ҷудогонае дар бораи кишварҳои кӯҳманзар ворид шавад, вале дареғ ин чиз дастгирӣ наёфт," -- афзуд ӯ.

Тимур Идрисов мегӯяд, кишварҳои пешрафта бояд то соли 2035 дастгирии кишварҳои нодор ва дар ҳоли рушдро то 120 миллиард доллар афзоиш диҳанд ва “аз ин рӯ, талош мекунанд, аз афзоиши хароҷот пешгирӣ кунанд.”

Бо ин вуҷуд, ба гуфтаи ӯ, “мавқеи Тоҷикистон бисёр хуб аст, масъалаҳои вобаста ба пиряхҳову обро пеш бурда, талош дорад бо ёфтани сармоя ба мутобиқшавӣ рӯ оварад.”

Дар ҳамин ҳол, ба навиштаи хабаргузории “Рейтерс”, ширкатдорони ҷаласаи Созмони Милал бояд то фарҷоми он дар рӯзи ҷумъа, 20-уми ноябр, ба қароре бирасанд, ки баёнгари иродаи аксар ширкатҳои ҷаҳон бошад.

Дар баррасӣ дастикам ду тарҳ аст. Як тарҳ мегӯяд, кишварҳои сайёра бояд розӣ шаванд, ки тадриҷан ба истифодаи сӯзишвории безарар гузаранд ва тарҳи дуюм мегӯяд, бояд якбора ва пурра аз истифодаи чунин мавод даст кашанд. Маълум нест, ба чунин як ҳадафе даст меёбанд ё на.

Як мавзӯи ҳалношудаи дигар пешниҳоди Туркия аст, ки мегӯяд, дар саросари ҷаҳон меъёри истифода аз барқ то соли 2035 то 35 дарсад расонида шавад ва ниҳоят, ёриҳои пулӣ ба кишварҳои дар ҳоли рушд барои мутобиқ шудани онҳо ба тағйироти иқлим ҳам бояд ҳалли худро ёбад.

Моҳи октябр дар як гузориши СММ таъкид шуд, ки сатҳи гармшавиии иқлими сайёра аз марзи 1,5 дараҷаи Селтсия гузаштааст ва ин ҳамон меъёре мебошад, ки имкон медиҳад, пайомадҳои сангини тағйироти иқлимро дар ин ҳад боздошт. Бо болотар шудани ҳарорати миёнаи сайёра оқибатҳо ҳам сангинтар мешаванд.

FT: "Русия аз содиркунанда ба воридкунандаи сӯзишворӣ табдил меёбад"

Акс аз бойгонӣ
Акс аз бойгонӣ

Русия дар моҳи октябри имсол ба миқдори рекордӣ ба воситаи роҳи баҳрӣ бензин ворид кардааст.

Маҷаллаи Financial Times бо такя ба маълумоти ширкати таҳлилии Kpler дар ин бора хабар дод.

Ин нашрия навишт, ки ҳамлаҳои паҳподҳои Украина ба корхонаҳои коркарди нафти Русия зарари ҷиддӣ расонда, боис ба коҳиши иқтидорҳои истеҳсолӣ дар ин кишвар шудаанд.

“Русия ба оҳистагӣ мавқеи худро аз як маркази бузурги содироти сӯзишворӣ ба бозори ҳарчи муҳимтари воридот табдил медиҳад. Ин як гардиши қобили таваҷҷуҳ аст,” – навиштааст Financial Times аз қавли яке аз таҳлилгарони Kpler.

Бино ба гузоришҳо, Русия сӯзишвориро тавассути роҳи баҳрӣ аз Марокашу Туркия, Ҳиндустон ва Миср мегирад. Ин кишвар ҳамчунин аз Беларус ва Қазоқистон сӯзишворӣ ворид кардааст.

Русия дар моҳи феврали соли 2022 ба хоки Украина таҷовуз кард ва даргирии ду тараф аз он замон идома дорад. Маскав пайваста ниҳодҳои энержии Украинаро ҳадаф қарор медиҳад. Украина дар посух ҳамлаҳояшро ба корхонаҳои коркарди нафт ва анборҳои сӯзишворӣ дар Русия бештар намудааст.

Дидору гуфтугӯи Кристофер Ландау бо раисҷумҳури Тоҷикистон

Кристофер Ландау (чап), муовини вазири корҳои хориҷии Амрико бо Эмомалӣ Раҳмон (рост), раисҷумҳури Тоҷикистон. Шаҳри Душанбе, 18-уми ноябри 2026
Кристофер Ландау (чап), муовини вазири корҳои хориҷии Амрико бо Эмомалӣ Раҳмон (рост), раисҷумҳури Тоҷикистон. Шаҳри Душанбе, 18-уми ноябри 2026

Кристофер Ландау, муовини котиби давлатӣ ё вазири умури хориҷии Амрико, бо раисҷумҳури Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон дидору гуфтугӯ кардааст. Ин мулоқот рӯзи 18-уми ноябр дар шаҳри Душанбе гузашт.

Ду тараф "ҳолати кунунӣ ва дурнамо"-и ҳамкории Тоҷикистон ва Иёлоти Муттаҳида, аз ҷумла дар бахши саноати кӯҳиро баррасӣ кардаанд.

"Рушди ҳамкории судманд бо ширкатҳои амрикоӣ дар соҳаҳои технологияҳои иттилоотӣ ва зеҳни сунъӣ аз ҷумлаи бахшҳои ояндадори шарикии ду кишвар арзёбӣ гардид," – навиштааст дафтари матбуоти президенти Тоҷикистон.

Ҷонибҳо масъалаи мубориза бо ифротгароиву терроризм, таҳдидҳои сайберӣ ё киберӣ, қочоқи маводи мухаддир ва аслиҳа ва ҳамчунин ҷиноятҳои созмонёфтаи фаромарзиро баррасӣ кардаанд, аммо дар ҳоли ҳозир ҷузъиёти он дастрас нест.

Додугирифти Тоҷикистон ва Амрико зиёд нест, аммо Иёлоти Муттаҳида ҳар сол ба воситаи барномаҳои гуногун ба Душанбе миллионҳо доллар мадад мекунад. Соли 2025 ширкатҳои Тоҷикистону Амрико бо ҳам ба маблағи беш аз 3 миллиард доллар созишнома имзо карданд.

Кристофер Ландау аз Тоҷикистон ба Туркманистон ва Туркия хоҳад рафт. Сафари ӯ ба ин се кишвар дар ҳолест, ки низои Амрико ва Эрон, як кишвари ҳамсояи Туркманистону Туркия ва шарики муҳими фарҳангию сиёсии Тоҷикистон поён наёфтааст.

Дар Вашингтон даъватҳо ба хатми ин низоъ ҳарчи баландтар садо медиҳанд. Маълум нест, оё ин мавзуъ дар суҳбати Кристофер Ландау бо раисҷумҳури Тоҷикистон ҳам баррасӣ шудааст ё не. Ҳадди ақал дар хабарномаҳои расмӣ дар ин маврид ягон ишора нашудааст.

Муовини котиби давлатии Амрико дар Душанбе аз чӣ хоҳад гуфт?

Кристофер Ландау
Кристофер Ландау

Муовини котиби давлатӣ ё вазири корҳои хориҷии Амрико бо сафари корӣ ба Душанбе меояд.

Қарор аст, Кристофер Ландау бо мақомоти баландпояи Тоҷикистон ва ҳам бахши хусусӣ дидору гуфтугӯ кунад.

Вазорати корҳои хориҷии Амрико дар изҳороте гуфт, Ландау дар бораи тақвияти ҳамкориҳо бо Тоҷикистон, рушди иқтисодӣ ва ҳуши маснӯӣ суҳбат хоҳад кард.

Бино ба ин изҳорот, дипломати баландпояи амрикоӣ инчунин дар бораи ҳамкорӣ дар бахши амнияту тандурустӣ, тиҷорат, ҳифзи ёдгориҳои фарҳангӣ ва сармоягузорӣ барои “эҷоди фурсатҳои нав” изҳори назар мекунад.

Ландау баъд аз Тоҷикистон ба Туркманистону Туркия хоҳад рафт. Ин сафар то 20-уми ноябри идома мекунад.

Сафари Ландау ба ин се кишвар дар ҳолест, ки низои Амрико ва Эрон, як кишвари ҳамсояи Туркманистону Туркия ва шарики муҳими фарҳангию сиёсии Тоҷикистон поён наёфтааст.

Дар Вашингтон даъватҳо ба хатми ин низоъ ҳарчи баландтар садо медиҳанд. Дар барномаи расмии сафари Кристофер Ландау ҳеч ишорае аз эҳтимоли баррасӣ шудани мавзӯи низоъ бо Эрон ба чашм намерасад.

Ҳафтаи гузашта ҳукумати Амрико эълон кард, ки таҳрими баҳрии Эрон натиҷаҳои хуб медиҳад ва барои такмил намудани таҳрими Ҷумҳурии Исломӣ қатъ ё маҳдуд намудани вуруди молу коло ба воситаи дарёи Хазар ва марзҳои заминии шимоли Эрон аҳамият дорад.

"Сафари корӣ." Владимир Путин ба Тоҷикистон меояд

Эмомалӣ Раҳмон (рост), раисҷумҳури Тоҷикистон бо Владимир Путин (чап), президенти Русия. Маскав, 11-уми ноябри 2026
Эмомалӣ Раҳмон (рост), раисҷумҳури Тоҷикистон бо Владимир Путин (чап), президенти Русия. Маскав, 11-уми ноябри 2026

Владимир Путин, раисҷумҳури Русия, ки барои ҷанги тақрибан панҷсолааш дар Украина зери танқиду таҳримҳои зиёди байнулмилалист, бо сафари корӣ ба Тоҷикистон меояд.

Вазорати корҳои хориҷии Русия дар эъломияе гуфт, сафар бо даъвати президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон рӯзҳои 19-20 ноябр анҷом хоҳад шуд.

Ҷониби Тоҷикистон дар ин маврид ҷузъиёт надодааст.

Мақомоти Русия гуфтанд, “ду тараф рушди минбаъдаи шарикии стратегӣ ва ҳампаймонӣ байни Русияву Тоҷикистон, инчунин, масъалаҳои байнулмилалӣ ва минтақаӣ”-ро баррасӣ хоҳанд кард.

Путин ва Раҳмон рӯзи 12-уми ноябр дар ҳошияи нишасти Созмони Паймони Амнияти Дастҷамъӣ (ОДКБ) дар Маскав низ дидору гуфтугӯ ва аз ҳамкориҳо ситоиш карданд.

Дар бештар аз чор соли охир дар бораи маҷбурӣ аз Русия ба ҷанги Украина бурда шудани ҳазорҳо шаҳрванди Тоҷикистон хабар расидааст, аммо мақомот дар Душанбе дар ин бора чизе намегӯянд.

Мунаққидон шеваи муносибати Маскав бо Душанбе, ба вижа тарзи бархӯрд ба муҳоҷирони корӣ ва озору азияти онҳо ва инчунин сукути мақомоти тоҷикро дар ин маврид танқид мекунанд.

Владимир Путин, раисҷумҳури Русия, моҳи октябри соли 2025 дар Тоҷикистон буд.

Он замон Додгоҳи Байналмилалии Ҷиноӣ, ки Путинро ба ҷиноятҳои ҷангӣ, аз ҷумла ихроҷи ғайриқонунии кӯдакон аз минтақаҳои ишғолии Украина муттаҳам мекунад, аз Тоҷикистон хоста буд, ки ӯро дастгир кунад. Аммо ҳукумати Тоҷикистон ин дархостро иҷро накард ва чанде пеш вакилони порлумон узвияти кишварро дар ин додгоҳ қатъ карданд. Созмонҳои байнулмилал ин амали Тоҷикистонро таҳти танқид қарор доданд.

Эстония аз моҳи декабр гузаргоҳҳоро бо Русия мебандад

Марзи Эстония ва Русия
Марзи Эстония ва Русия

Эстония аз 1-уми декабри имсол гузаргоҳҳои сарҳадияшро бо Русия мебандад.

Вазири корҳои хориҷии Эстония ин тасмимро посух ба кӯшиши харобкорие донист, ки ба ақидаи Таллин, дар паси он Раёсати Асосии Иктишофии Русия (ГРУ) меистад.

"Русия бояд дарк кунад, ки рафтори душманона нисбат ба Эстония бе пайомад нахоҳад монд. Бастани гузаргоҳҳои марзӣ имкониятҳои Русияро барои пеш бурдани фаъолияти душманона дар Эстония кар ва имкониятҳои моро барои пешгирии нақзи таҳримҳо бештар мекунад," -- навишт Маргус Тсахкна.

Вай афзуд, дар бораи ин қарор аллакай шарикон дар Финландия, Латвия ва Литва огоҳ карда шудаанд.

Рӯзи 15-уми ноябр дар Эстония бо гумони кӯшиши оташ задани корхонаи Threod Systems, ки ҳавопаймоҳои бесарнишин истеҳсол мекунад, ҳашт шаҳрванди Латвия боздошт шуданд.

Раҳбари Хадамоти амнияти дохилии Эстония Марго Палласон гуфт, идораи зиддиҷосусии кишвараш даст доштани Русияро дар ин ҳодиса тасдиқ кардааст.

Ба қавли ӯ, амалиётро Раёсати Асосии Иктишофии Русия ё ГРУ ҳамоҳанг мекард.

Аз ин пеш, рӯзи 15-уми август, дар корхонаи Milrem Robotics дар Таллин, ки мошини ҷангӣ истеҳсол мекунад ва бо Украина ҳамкорӣ дорад, сӯхтор сар зад. Бо гумони даст доштан дар сӯхтор ду кас боздошт шуданд. Эстония дар ин ҳодиса низ Русияро муттаҳам кард.

Идомаи ҳамлаҳои Русия ба Украина. Зеленский аз “шеваи махсус” гуфт

Днепр, Украина. 16-уми ноябри 2026
Днепр, Украина. 16-уми ноябри 2026

Бар асари ҳамлаҳои Русия ба Днепри Украина рӯзи 16-уми ноябр як нафар кушта ва се тан маҷруҳ шудааст. Дар ин бора раиси маъмурияти низомии Днепр хабар дод.

Пеш аз ин, дар натиҷаи ҳамлаи паҳподии Русия, чанде аз биноҳои баландошёнаи истиқоматӣ дар Днепр зарар дида, як зан захмӣ шуда буд.

Аз ҳамлаҳои Русия дар Запорожйе як кас кушта ва ду тан захмӣ шудаанд.

Паҳподҳои Русия дар вилояти Одесса чанд иншооти зербунёдиро ҳадаф қарор дода, дар вилояти Харков 9 касро маҷруҳ кардаанд.

Владимир Зеленский, раисҷумҳури Украина, мегӯяд, нерӯҳои Русия тактика ё шеваи махсуси зарба задан ба минтақаҳои Украинаро таҳия кардаанд.

“Русҳо як минтақаро ҳамчун ҳадаф интихоб карда, чанд шабонарӯз маҳз ба онҷо зарба мезананд. Ба ҳама чиз, ба шабакаҳо ва зеристгоҳҳо. Аз оғози моҳи сентябр бештар аз ҳама зарбаҳо ва осебҳо маҳз дар вилояти Днепропетровск сабт шудаанд: 131 маврид. Дар вилояти Киев 125 маврид. Зиёда аз сад мавриди бархӯрд дар вилоятҳои Житомир ва Суми сабт шудааст,” – афзуд Зеленский.

навшуда

"Парастиши як шахс." Танқиди як гурӯҳи мухолиф аз Рӯзи президент дар Тоҷикистон

Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури Тоҷикистон. Акс аз 5-уми октябри 2026
Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури Тоҷикистон. Акс аз 5-уми октябри 2026

Як созмони мухолифи ҳукумат шеваи таҷлил аз Рӯзи президентро дар Тоҷикистон сахт танқид карда, гуфтааст, мақомоти расмӣ онро ба баҳонаи дигаре барои парастиши шахси раисҷумҳур Эмомалӣ Раҳмон табдил додаанд. "Ин ҷашн на ҷашни институти президентӣ, балки маросими парастиши як шахс аст," – навиштааст "Гурӯҳи 24" дар баёнияи худ.

16-уми ноябр дар Тоҷикистон рӯзи президент эълон шудааст ва дар остонаи он сиёсатмадорону мақомоти расмӣ бо нашри гузоришу суҳбатҳо Эмомалӣ Раҳмонро васф карданд.

Дар муддати камтар аз се рӯз танҳо хабаргузории давлатии “Ховар” дар бораи ӯ тақрибан даҳ мақола гузоштааст. Аз ҷумла, Гулафзо Савриддинова, яке аз вакилони собиқи мардумӣ, дар суҳбат бо ин расонаи давлатӣ ва бо ишора ба ҷанги дохилии солҳои 90 гуфтааст, “Эмомалӣ Раҳмон тоҷиконро аз вартаи нобудӣ наҷот дод.”

Қобилҷон Хушвахтзода, раиси Академияи миллии илмҳо, ки дар гузашта аз сӯйи пойгоҳи ифшогари "Диссернет" ба асардуздӣ муттаҳам шуда буд, президент Раҳмонро “асосгузори истиқлоли воқеии Тоҷикистон” номидааст.

Аммо “Гурӯҳи 24”, ки пайравонаш дар хориҷ аз Тоҷикистон қарор доранд, рӯзи 15-уми ноябр бо нашри як баёния гуфт: “Дар шабакаҳои телевизионӣ, сомонаҳои расмӣ ва толорҳои бошукӯҳ суханрониҳо дар бораи “наҷотдиҳанда” ва “бунёдгузори сулҳ” авҷ мегиранд. Аммо агар пардаи таблиғоти давлатиро бидарем ва ба китобҳои таърих ва санадҳои ҳуқуқӣ назар андозем, як ҳақиқати талх ошкор мешавад, ин ҷашн на ҷашни институти президентӣ, балки маросими парастиши як шахс аст, ки таърихи пеш аз худро аз хотираи ҷомеа пок карданӣ аст.”

Чаро Рӯзи президентро танқид карданд?

Феълан кор намекунад

Ҷунбиши мухолифи "Гурӯҳи 24” Қаҳҳор Маҳкамов ва Раҳмон Набиев, раҳбаронпи пешини Тоҷикистонро намуна овардааст, ки дар солҳои 90-уми асри гузашта муддате раисҷумҳур буданд ва пурсидааст, ки чаро номи онҳоро ба забон намеоранд. Дар баёния омадааст, мақомот дар Тоҷикистон мехоҳанд “вонамуд кунанд, ки гуё Тоҷикистон то омадани Эмомалӣ Раҳмон ҳеч гуна низоми президентӣ надошт ва ҳама чиз аз сифр оғоз шуд.”

Агарчӣ нақши Эмомалӣ Раҳмонро, ки бештар аз 30 сол боз раҳбари Тоҷикистон аст, дар нигаҳ доштани субот дар кишвар кам намедонанд, мухолифону мунтақидон ва кишвару созмонҳои ғарбие чун Amnesty International, Freedom House ва Human Rights Watch ӯро солҳои охир барои саркӯби дигарандешон, поймоли ҳуқуқи мардум, тамаркузи қудрат дар дасти хешовандон ва атрофиёнаш танқид мекунанд.

"Гурӯҳи 24"-ро тоҷири норозӣ Умаралӣ Қувватов соли 2012 дар Русия бунёд гузоштааст. Худи ӯ соли 2015 дар шаҳри Истанбул кушта шуд. Додгоҳи олии Тоҷикистон соли 2014 "Гурӯҳи 24"созмони экстремистӣ ва мамнуъ эълон кард. Пайравонаш ин қарорро намепазиранд. То кунун даҳҳо нафар дар Тоҷикистону Русия ва кишварҳои дигари пасошӯравӣ бо иттиҳоми тарафдорӣ аз “Гурӯҳи 24” боздошту зиндонӣ шудаанд.

"Як кӯдак ҷон бохт." Нозири БДА дар маркази садамаи марговари Данғара

Акс аз бойгонӣ
Акс аз бойгонӣ

Додситонии ноҳияи Данғара дар вилояти Хатлон тасодуф ё садамаи нақлиётиро, ки боис ба марги як хонандаи мактаб шудааст, таҳқиқ дорад. Дар ин ҳодиса, ки рӯзи 12-уми ноябр дар деҳаи Ёхсу рух дод, Тавфиқ Одинаев, нозири Бозрасии Давлатии Автомобилӣ, гумонзад аст.

Як шоҳиди ҳодиса, ки бо далели амниятӣ нахост номаш фош шавад, рӯзи 16-уми ноябр ба Радиои Озодӣ иддао кард, ки "ӯ ҳангоми таъқиби як мошин дар минтақаи аҳолинишин ба садама дучор шуд. Бо суръати баланд аз паси мошине мерафт, ки ба амраш итоат накарда буд."

Як мақоми наздик ба тафтишот, ки барои пеш наомадани мушкил дар кораш, нахост номашро нависем, дар суҳбат бо Радиои Озодӣ ҳодисаро тасдиқ кард, аммо гуфт, "Тавфиқ Одинаев ягон мошинро таъқиб намекард, балки дар сафари хидматӣ буд." Мусоҳиби мо дар бораи сафари хидматӣ ва садама ҷузъиёт надод.

Ба иттилои дарёфтии Радиои Озодӣ, Додситонии ноҳияи Данғара дар пайванд ба ҳодиса парвандаи ҷиноӣ боз карда, Тавфиқ Одинаев муваққатан аз кор берун карда шудааст.

Радиои Озодӣ шумораи телефони ӯро пайдо кард ва рӯзи 16-уми ноябр чанд бор занг зад, аммо гӯшияш хомӯш буд.

Вазорати корҳои дохилии Тоҷикистон, ки одатан дар бораи садамаҳои нақлиётӣ зуд хабар медиҳад, бо гузашти чор рӯз дар бораи ҳодисаи Данғара иттилое нашр накардааст.

Ду манбаи Радиои Озодӣ дар ниҳодҳои интизомии Тоҷикистон, ки номашон ба далели амниятӣ фош намешавад, Тавфиқ Одинаевро яке аз наздикони сарҳанг Суҳроб Қурбонзода, раиси пешини Бозрасии Давлатии Автомобилӣ номбар карданд. Қурбонзода соли 2023 дар пайи тасодуфҳои мудҳиш дар роҳҳои кишвар аз мақом ронда шуд ва ҳоло муовини сардори Раёсати умури дохилӣ дар вилояти Суғд аст.

Ҳамарӯза дар роҳҳои Тоҷикистон дар садамаҳои нақлиётӣ даҳҳо нафар захмӣ ё кушта мешаванд. Тибқи иттилои Вазорати корҳои дохилии Тоҷикистон, дар шаш моҳи аввали имсол дар тасодуф ё садамаҳои нақлиётӣ 287 кас ҷон бохта, 508 кас ҷароҳат бардоштаанд.

Суръати баланд, беэътиноӣ ба қоидаву қонуни ҳаракат, мошинҳои куҳна ва роҳҳои ноҳамвор сабаби тасодуфи нақлиётӣ ва маргумири зиёд дар роҳҳои Тоҷикистон гуфта мешавад. Беэътиноӣ ба дониши ронандагон ҳангоми имтиҳонгирӣ аз сабабҳои дигари ин мусибатҳо арзёбӣ мешавад.

Ҳукми як ҷавон дар Самарқанд барои таблиғи таронаҳои мазҳабӣ

Суннатулло Акбаров дар охири моҳи июни соли 2026 дастгир шуд
Суннатулло Акбаров дар охири моҳи июни соли 2026 дастгир шуд

Суннатулло Акбаров, сокини шаҳри Самарқандро барои паҳн кардани марсия ё сурудаҳои динӣ, ки мақомоти Узбекистон "таҳдид ба амният ва тартиботи ҷамъиятӣ" хондаанд, панҷ сол аз озодӣ маҳрум кардаанд. Акбарови 22-сола аз пайравони мазҳаби шиа номбар мешавад. Дар ин бора бунгоҳи "Forum 18", ки масоили мазҳабиро бозтоб медиҳад, рӯзи 13-уми ноябр хабар дод.

Ҳукмро Додгоҳи парвандаҳои ҷиноӣ дар Самарқанд моҳи октябри имсол содир кардааст. "Forum 18" навиштааст, Суннаталуо Акбаров бо ҳукм розӣ нест ва бозбинии онро хоста буд, аммо додгоҳ дар мурофиае аз 3-юми ноябр қарорашро бетағйир гузошт.

Қаблан додрас Азиз Лазизов гуфта буд, ки "ин ҷавон таронаҳои ифтрогароёна гӯш кардааст ва сазояш маҳрумӣ аз озодист.” Вале ӯ ба суоли он ки чаро гӯш кардани таронаҳои мазҳабӣ ҷинояти вазнин шумурда мешавад, посух надодааст.

“Forum 18” мегӯяд, сухан дар бораи марсия ё таронаҳои азодории шиамазҳабон меравад, ки гуё Суннатулло Акбаров дар саҳифаи ҳамандешонаш дар Телеграм гузоштааст. Кумитаи дини Узбекистон дар як хулосаи осемасарона гуфтааст, ин саҳифа дар Телеграм “фаъолият ва таълимоти гуногуни носанҷидаро ташвиқ мекунад”.

Шаҳрзод Исроилов, як пайрави мазҳаби шиа, дар суҳбат бо бунгоҳи “Forum 18” гуфтааст, баъзе аз марсияҳоро ӯ ба Суннатулло Акбаров фиристода буд, вале “дар онҳо ба тундравии динӣ ё фаъолияти зидди мақомоти Узбекистон даъвате нашудааст.” Исроилов аз соли 2021 ба далели фишори афзояндаи мақомоти Узбекистон дар берун аз кишвар қарор дорад.

Аксар сокинони Узбекистон суннӣ ва пайрави мазҳаби ҳанафӣ ҳастанд. Ҳамзамон дар ин кишвар камшуморони шиа низ кору зиндагӣ мекунанд.

Маъмурони пулиси Узбекистон тобистони соли 2025 шаш пайрави мазҳаби шиаро дар Самарқанд боздошту бозпурсӣ ва сипас раҳо карда, моҳи октябри ҳамон сол Анвар Алиевро чор сол шартан аз озодӣ маҳрум намудаанд.

“Forum 18” мегӯяд, пулис дар охири моҳи августи имсол хонаи волидони Сӯҳроб Комил ва Шаҳрзод Исроилов, ду пайрави мазҳаби шиаро, кофтукоб кардааст. Мақомоти Узбекистон ин қазияҳоро шарҳ надодаанд.

Мулоқоти Зеленский бо фиристодаҳои ИМА пас аз дидори онҳо бо Путин

Владимир Зеленский бо Стив Виткофф ва Ҷаред Кушнер
Владимир Зеленский бо Стив Виткофф ва Ҷаред Кушнер

Мулоқоти президенти Украина Владимир Зеленский шоми 12-уми ноябр бо фиристодаҳои раисҷумҳури Амрико Доналд Трамп дар шаҳри Дублин ва ҳангоми бозгашти онҳо аз Маскав баргузор шуд.

Фиристодаи вижа Стив Виткофф ва домоди Трамп - Ҷаред Кушнер пештар дар Маскав бо раисҷумҳури Русия Владимир Путин мулоқот доштанд ва аз он қабл дар гуфтушуниди сеҷонибаи марбут ба ҷанги Украина дар шаҳри Абузабӣ иштирок карданд. Ин нахустин музокира бо иштироки мақомоти Украина, Русия ва Амрико дар ним соли гузашта гардид.

Зеленский ва ҳам намояндагони амрикоӣ гуфтанд, ки дар музокираи баъдӣ бо ин ҳайат мақомот аз Аврупо ҳам иштирок хоҳанд кард. Феълан маълум нест, ки аврупоиҳо дар ин раванд бо чӣ шаклу ҳайат ҳузур хоҳанд дошт.

Ҷаред Кушнер, домоди президенти Амрико Доналд Трамп, гуфт, "мо бидуни ҷониби Аврупо ба созиш расида наметавонем. Мо ба президент Путин аҳамияти инро таъкид кардаем. Фикр мекунам, мо бо президент Путин ба мувофиқа расидем ва ӯ омода аст, инро бисанҷад."

Дидори фиристодаҳои Амрико бо президенти Русия
Дидори фиристодаҳои Амрико бо президенти Русия

Алҳол аз ҳарфҳои Путин дар робита бо дидораш бо намояндагони Амрико фаҳмида намешавад, ки ӯ иштироки аврупоиҳоро дар мулоқоти баъдӣ ба таври рӯшан тасдиқ карда бошад ё на.

Путин Иттиҳоди Аврупоро барои ҳимояташ аз Украина интиқод карда, гуфтааст, фиристодаҳои амрикоӣ бояд маълум кунанд, ки он тараф хостори сулҳ бо Русия аст ё ҷанг.

Ҳамзамон ҷониби Русия бори дигар масъалаи, ба гуфтаи он, "бунёди амният"-и баъдиҷангиро дар Аврупо баррасӣ намуд.

Маскав то замони ҳуҷумаш аз Украина талаб мекард, ки аз нақшаи густариши паймони низомии НАТО худдорӣ кунад ва ҳама гуна фаъолияти ҳарбиро дар ҷабҳаҳои шарқиаш боздорад.

Юрий Ушаков, ёвари президенти Русия баъди мулоқоташ дар Маскав рӯзи 12-уми ноябр гуфт, ки "музокироти гузашта ва табодули назар пурмуҳтаво, созанда ва муфид буд".

Музокираҳо дар пасманзари идомаи амалиёти ҳарбӣ барпо гардиданд. Русия пайваста Украинаро зарба зада, дар бештари ҳолатҳо ниҳодҳои энержиро ҳадаф қарор медиҳад. Украина дар посух ҳамлаҳояшро ба анборҳои маводи сӯхт ва корхонаҳои низомӣ равона кардааст.

"Равуои сокинонро душвор кард”. Сел дар Одинабойӣ

Боронгарӣ ва омадани сел дар аксар шаҳру навоҳии Тоҷикистон аз 11-ум то 13-уми ноябр сабт шудааст
Боронгарӣ ва омадани сел дар аксар шаҳру навоҳии Тоҷикистон аз 11-ум то 13-уми ноябр сабт шудааст

Рӯзи 13-уми ноябр дар як деҳаи ноҳияи Шамсиддин Шоҳин (вилояти Хатлон) сел омадааст.

Кумитаи ҳолатҳои фавқулодаи Тоҷикистон хабар дод, ки сел садди 70-метраи муҳофизатиро дар деҳаи Одинабойӣ рахна ва равуои сокинонро ба ҷамоати Саричашма душвор гардонд.

Боронгарӣ ва омадани сел дар аксар шаҳру навоҳии Тоҷикистон аз 11-ум то 13-уми ноябр сабт шудааст.

Дар Кумитаи ҳолатҳои фавқулода ба Радиои Озодӣ гуфтанд, селобҳо дар се рӯзи охир дар ҷануби Тоҷикистон ва минтақаҳои атрофи пойтахт ба баъзе аз маҳаллаҳо зиён расондаанд ва зарари расида шумориш мешавад.

“Бо сабаби паст гардидани ҳарорат, Кумита ба сокинон ва шаҳрвандони кишвар тавсия медиҳад, ки бе зарурат ба минтақаҳои кӯҳӣ сафар накунанд. Аз мавзеъҳои миёнбур, ки аз дохили баъзе каналу ҷӯйҳо мегузаранд, истифода набаранд. Зеро хавфи баланд шудани сатҳи оби дарёву соҳилҳо дар назар аст,” –гуфт Ориф Нозимиён, сухангӯи Кумитаи ҳолатҳои фавқулода.

Пештар Оҷонси ҳавошиносии Тоҷикистон аз боридани барфу борон дар Тоҷикистон хабар дода буд.

Дар се соли охир дар тирамоҳу зимистон дар Тоҷикистон борон ва сели харобиовар сабт мешавад, ки ҳолати камсобиқа дар табиати ин кишвар аст.

Муфтии Тоҷикистон дар феҳристи “500 мусулмони бонуфуз”

Саидмукаррам Абдулқодирзода аз соли 2010 раиси Шӯрои уламои Тоҷикистон аст
Саидмукаррам Абдулқодирзода аз соли 2010 раиси Шӯрои уламои Тоҷикистон аст

Маркази пажӯҳишҳои исломӣ дар Урдун Саидмукаррам Абдулқодирзода, раиси Шӯрои уламои Тоҷикистонро яке аз 500 мусулмони бонуфуз ё таъсиргузор дар ҷаҳон номбар кардааст.

Феҳристи нав рӯзи 12-уми ноябр нашр шуд.

Муаллифони радабандӣ ягона намояндаи Тоҷикистонро дар бахши “идораи умури дин” ҷой додаанд.

Саидмукаррам Абдулқодирзода аз соли 2010 раёсати Шӯрои уламои Маркази исломӣ, ягона ниҳоди содиркунандаи фатворо бар уҳда дорад.

Ҳарчанд ниҳоди зери раҳбарии ӯ ҷамъиятист, вале барои пуштибонӣ аз ҳукумат ва ироаи мавъизаҳои ба истилоҳ расмӣ мавриди танқиди гурӯҳе аз сокинон ва намояндагони мухолифин дар хориҷа аст.

Маркази пажӯҳишҳои исломӣ дар Урдун низ дар пешсухани феҳрист гуфтааст, “шомил кардани шахсиятҳо ба ин рӯйхат ба маънои он нест, ки мо назар ва мавқеи онҳоро ҷонибдорӣ мекунем, балки ҳадафи мо арзёбии мизони нуфузи онҳост.”

Ин нуфуз ё таъсир, ба гуфтаи манбаъ, “метавонад аз ҷониби як олими дин бошад, ки бевосита бо мусалмонон суҳбат карда, ба бовару пиндор ва кирдори онҳо асар мегузорад, ё аз ҷониби як роҳбари сиёсӣ, ки шароити иҷтимоиву иқтисодии мардумро муайян мекунад.”

Раиси Шӯрои уламои Тоҷикистон 63-сола аст ва бахши ҳадису тафсирро дар Донишгоҳи байнулмилалии исломии Исломобод ва риштаи адабиётро дар Донишгоҳи миллии Тоҷикистон хондаву унвони илмӣ гирифтааст.

Феҳристи 500 мусулмони бонуфуз аз соли 2009 ба ин тараф нашр мешавад.

Аз миёни раҳбарони Осиёи Марказӣ имсол Шавкат Мирзиёев, раисҷумҳури Узбекистон ва Қосимҷомарт Тоқаев, раисҷумҳури Қазоқистон ба феҳрист роҳ ёфтаанд. Мирзиёев дар ҷойгоҳи 40-ум ва дар радифи панҷоҳ шахсияти “топ” ё бартар қарор дорад.

Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон, ки дар гузашта чанд бор дар феҳристи панҷсад мусулмони таъсиргузор ҷой гирифта буд, ин дафъа аз рӯйхат берун мондааст.

Дар ҳоле ки мақомоти Тоҷикистон аз шароити озодиҳои мазҳабӣ дар кишвар ситоиш мекунанд ва банди 26-уми Қонуни асосӣ озодии динро замонат додааст, созмону кишварҳои ғарбӣ Душанберо барои нақзи пайвастаи озодиҳои бовармандон танқид мекунанд.

Аз ҷумла, Кумисюни байнулмилалии Амрико дар бораи озодиҳои динӣ (USCIRF) моҳи марти соли 2026 ҳукумати Тоҷикистонро ба “нақзи ҷиддии озодии дин” танқид карда, аз Иёлоти Муттаҳида хост, онро дигарбора дар сафи кишварҳои “мавриди нигаронии хос” ҷой диҳад.

Ҳудуди 90 дарсад аз тақрибан ёздаҳ миллион аҳолии Тоҷикистон мусалмон ҳастанд ва бештари онҳо аз мазҳаби ҳанафӣ (суннӣ) пайравӣ мекунанд. Қариб чаҳор дарсадро помириҳо ташкил медиҳанд, ки пайрави мазҳаби исмоилӣ (шиа) буда, асосан дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон ҳастанд. Боқимондаи мардумро масеҳиён, аз ҷумла православҳои рус, протестантҳо, католикҳои румӣ ва яҳудиёну баҳоиҳо ва зардуштиён ташкил медиҳанд.

Муҳоҷири тоҷик парчами Қирғизистонро нав кард ва маъруф шуд

Тоҷикистону Қирғизистон, ки дар гузашта бар сари хати сарҳад даъвову ҷанҷолу задухӯрд доштанд, соли 2025 созиши марзиро имзо карданд
Тоҷикистону Қирғизистон, ки дар гузашта бар сари хати сарҳад даъвову ҷанҷолу задухӯрд доштанд, соли 2025 созиши марзиро имзо карданд

Абдулҳафиз Ҳафизов, муҳоҷири тоҷик, ки барои кори мавсимӣ ба Бритониё рафтааст, бо як рафтори худ садҳо сокини Қирғизистонро шод намуд.

Ӯ мегӯяд, дар назди хобгоҳаш дар Бритониё парчами Тоҷикистонро насб кард ва ҳамзамон парчами кӯҳнашудаи Қирғизистонро иваз намуд.

Пас аз ин аз қирғизистониҳо садҳо паём гирифт ва расонаҳо ҳам дар борааш навиштанд.

“Ростӣ, сахт ҳайрон шудам. Суханҳои хубу самимӣ шунидам. Ҳеч гоҳ чунин посухи гарму самимиро интизор набудам. Хушҳолам, ки бародарони қирғиз нисбат ба мо боз ҳам эҳтироми бештар пайдо карданд,” – гуфт Абдулҳафиз Ҳафизов.

Ин муҳоҷири тоҷик панҷ моҳ пеш ба Бритониё рафтааст. Қабл аз он дар Русия кор мекард, аммо аз рафтори мақомоти интизомӣ норозӣ буд.

“Кормандони ОМОН (Нерӯҳои зудамал)-и Русия ба маҳалли сохтмон омада, телефонҳоямонро гирифтаву пурсуҷӯ мекарданд. Ҳар гоҳе, ки аз марз мегузаштам, аҳвол ҳамин буд. Ин барои ман як чизи одӣ шуда буд.”

Ӯ орзу дорад, ки ба ватан баргардад ва тиҷорати худро боз кунад. “Ҳоло пулам намерасад. Бояд камаш ду соли дигар кор кунам. Сипас тиҷорати худро боз мекунам: устохонаи таъмири мошин, мурғпарварӣ ё ҷойи қолиншӯӣ. Мехоҳам таҷриба кунам. Он гоҳ мехоҳам ба ин ҷо танҳо барои истироҳат биёям,” – гуфт Абдулҳафиз Ҳафизов.

Садҳо ҳазор нафар аз Тоҷикистон, ки кишварашон пойбанди пули муҳоҷирон аст, асосан дар сохтмон ва бозору киштзору корхонаҳои Русия кор мекунанд. Кори мавсимӣ дар Бритониё барои онҳо нав аст.

Ёфтҳои бештар

XS
SM
MD
LG