Президенти Узбекистон Шавкат Мирзиёев 25-уми январ дар як ҷаласаи видеоӣ гуфт, сатҳи камбизоатӣ дар ин кишвар аз 17 то 14 дарсад поин рафтааст.

Дар ҷаласа гуфта шудааст, сатҳи қашшоқӣ дар Узбекистон баъди он поин рафта, ки "ёварони раисони шаҳру ноҳияҳо ба 1 миллион сокини ин кишвар касб омӯзонда, онҳоро бо ҷои кори даромаднок таъмин кардаанд".

Мирзиёев ҳамчунин хабар додааст, ки соли 2022 дар Узбекистон наздики 200 ҳазор субъекти соҳибкорӣ сабти ном шуда, 10 ҳазор корхона фаъолияти худро васеътар ва 11 ҳазор корхонаи дигар иқтидори худро барқарор кардаанд.

Бонки ҷаҳон моҳи майи соли гузашта гузориши худро дар бораи Узбекистон нашр кард, ки дар он гуфта мешавад, мақомоти ин кишвар то соли 2018 сатҳи поинтарини фақрро аз байн бурдаанд.

Ҳайатҳои Амрико ва Узбекистон рӯзи 19-уми октябр дар шаҳри Самарқанд як бастаи иборат аз 54 созишномаи шарикии тиҷоратӣ, сармоягузорӣ ва ҳамкориҳоро дар бахши фанновариҳо имзо карданд.

Департаменти давлатии Амрико гуфт, маблағи ин созишномаҳо 12 миллиард долларро ташкил хоҳад дод.

Созишномаҳои ҳамкорӣ навсозии бахши саноат, нақлиёт, зербунёдҳои энержӣ, коркарди маъдан, хадамоти молӣ, фанновариҳои рақамӣ, кишоварзӣ, тандурустӣ ва маорифро дар бар мегиранд.

Дар изҳорот омадааст, ки ҳамкорӣ бо ширкати GE Aerospace таъмини муҳаррик барои ҳавопаймоҳои нави ширкати ҳавопаймоии Узбекистон ва ташаббусҳои вобаста аз ширкати Wabtec истеҳсоли маҳсулот барои роҳҳои оҳани маҳаллиро пешбинӣ мекунад.

Дар бахши молӣ бо ширкатҳои Franklin Templeton, Oppenheimer & Co., Citigroup ва BlackRock созишномаҳое имзо шудаанд, ки роҳи ширкатҳои узбекистониро ба бозорҳои байнулмилалӣ ҳамвор мекунад. Бо ширкатҳои ReElement Technologies, Traxys ва Trafigura кор дар бахши маъдан ва захираҳои табиӣ пешбинӣ мешавад.

Дар оянда ҳамкорӣ бо ширкатҳои Amazon Leo, GE HealthCare ва Valmont Industries эҷоди иртиботи моҳвораӣ, фанновариҳои пешрафтаи тиббӣ, афзоиши ҳосили кишоварзиро дар назар мегирад.

Департаменти давлатии ИМА гуфтааст, ин созишномаҳо робитаҳои иқтисодии миёни Амрико ва Узбекистонро тақвият хоҳанд дод.

Ли Сян, нахуствазири Чин, дар мулоқот бо Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури Тоҷикистон, ба густариши ҳамкорҳои амниятию иктишофии ду кишвар, ба қавли Пекин, барои муқобила бо тундгароӣ ва ҷудоиталабӣ даъват намуд.

Мулоқот рӯзи 19-уми октябр дар шаҳри Душанбе баргузор шуд. Ли Сян, ки барои иштирок дар ҷаласаи сарвазирони кишварҳои Созмони Ҳамкориҳои Шонгҳой ба Душанбе омадааст, гуфт, Чин барои ҳимояти шаҳрвандонаш “аз чораҳои бештар” кор хоҳад гирифт.

Чин муддатҳо боз мегӯяд, аз он нигарон аст, ки ҳангоми сар задани хушунатҳо дар кишварҳои Осиёи Марказӣ, минтақаи ғарбии Шинҷони он ки аксар сокинонаш уйғуру дигар мардуми мусулмон ҳастанд, ҳадаф қарор мегирад.

Ба навиштаи хабаргузории чинии “Синҳуа”, Ли Сян ба Эмомалӣ Раҳмон гуфтааст, ду кишвар бояд ҳамкориҳои миёни ниҳодҳои ҳифзи қонун ва амният, инчунин мубодилаи иттилои иктишофиро бо ҳам тақвият бидиҳанд.

Мақомоти Чину Тоҷикистон бояд якҷоя зидди, ба гуфтаи онҳо, “се бадӣ” мубориза баранд, ки ба қавли Пекин, терроризм, ҷудоиталабӣ ва ифротгароӣ мебошанд.

Вебсайти президенти Тоҷикистон ҳам аз мулоқоти Раҳмон ва Ли хабаре нашр кард, вале бидуни ишора ба мавзӯи ҳамкориҳои амниятӣ, навишт, ки дар ин дидор сухан аз ҳамкориҳои иқтисодӣ рафтааст.

Аз ҷумла, манбаъ навишт, ки дар дидор бо нахуствазири Чин “масъалаҳои густариши ҳамкории иқтисодӣ, аз ҷумла додугирифт, ки дар моҳҳои январ-августи соли равон ҳаҷми он ба зиёда аз 2,5 миллиард доллар расидааст, баррасӣ шуд”.

Чин дар даҳсолаҳои охир як ҳамкори бисёр муҳими иқтисодию сиёсии Тоҷикистон гардида, қарзаш аз “Эксимбонк”-и ин кишвар наздик ба 700 миллион долларро ташкил медиҳад.

Тоҷикистонро барои пойбандии ҳарчи бештараш аз Чин интиқод мекунанд.

Дар чанд моҳи охир даҳ шаҳрванди Чин, ки дар наздикии марзи байни Тоҷикистону Афғонистон машғули тилокобӣ ва роҳсозӣ буданд, бо ҳамлаҳое аз қаламрави Афғонистон кушта ва захмӣ шуданд. Кори ширкатҳои чинӣ дар ин ҷо муддате боздошта шуд.

Муфтии Тоҷикистон аз муҳоҷирони корӣ дар Русия хостааст, ки зану фарзандони худро дар кишвар аз ёд набаранд.

Ҳар сол садҳо ҳазор кас, асосан мардҳо, бо сабаби бекории афзун ва маоши кам дар Тоҷикистон, ҳамсару кӯдакони худро дар кишвар гузошта, барои корҳои мавсимӣ ё дарозмуддат ба Русия мераванд.

Саидмукаррам Абдулқодирзода, раиси Шӯрои уламои Маркази исломии Тоҷикистон, дар мулоқот бо гурӯҳе аз муҳоҷирон дар шаҳри Уфаи Русия аз онҳо хостааст, "бо ҳамсару фарзандони худ ҳамеша дар робита бошанд, дар тарбия ва роҳнамоии онҳо саҳм гузоранд ва нисбат ба оилаҳои худ масъулияти ҷиддӣ эҳсос намоянд."

Шӯрои уламо дар як иттилоия дар саҳифааш дар Инстаграм гуфт, ки мулоқот рӯзи 15-уми октябр гузашт.

"Муҳоҷирони тоҷик бояд ҳамеша сарҷамъ бошанд, якдигарро дастгирӣ ва эҳтиром кунанд, дорои ахлоқи ҳамида бошанд ва аз дуои неки падару модар баҳраманд гарданд," – аз хостҳои дигари муфтии Тоҷикистон будааст.

Мақомоти Тоҷикистон омори занону фарзандонеро, ки ба далели муҳоҷирати кории мардон аз пуштибонии саробонҳои хонавода маҳрум мондаанд, ошкор накардаанд. Баъзе аз хонаводаҳо шикоят мекунанд, ки мардон ё саробонҳои оила дар муҳоҷирати корӣ ба онҳо кумаки зарурӣ намекунанд ё аслан тамос надоранд.

Бино ба омор аз сарчашмаҳои гуногун ҳудуди як миллион аҳолии қобили кори Тоҷикистон, ки бахши умдаашон мардон ҳастанд, дар хориҷа, хусусан Русия, кор мекунанд.

Бо он ки қисме аз муҳоҷирон солҳои охир зану фарзандонашонро бо худ ба Русия мебаранд, қисми дигар асосан барои кору тиҷорат рафта, дар ним сол ё як сол як бор ба хонаҳои худ меоянд. Дар ин давра кӯдаконашон роҳгардак ё хонандаи мактаб мешаванду тифлонашон бе ҳузури онҳо ба дунё меоянд.

Як таҳқиқоти “Мемориал", созмони ҳомии ҳуқуқи муҳоҷирон дар Русия, соли 2017 муайян карда буд, ки муҳоҷирати корӣ беш аз ҳар каси дигар ба вазъи кӯдакон дар Тоҷикистон таъсир гузоштааст. Пажӯҳиши дигар бо сарпарастии Бунёди кӯдакони Созмони Милал дар Тоҷикистон дар соли 2019 низ собит кардааст, ки зеҳни аксар фарзандони муҳоҷирон бинобар дурии волидон осеб мебинад.

Аттия Ворис, коршиноси Созмони Милал, моҳи августи имсол ва баъд аз поёни боздидаш аз Тоҷикистон гуфт, ҳарчанд иқтисоди Тоҷикистон рӯ ба рушд аст, ҳамоно аз муҳоҷирати корӣ ва пули фиристодаи шаҳрвандон аз хориҷа вобаста аст. Мақомот на шумораи муҳоҷирони кориро мегӯянд ва на пули фиристодаи онҳоро.

"Ба намозгузорӣ омадем, вале ҳама ҷойро бастанд. Тафтиш карданд, ки оё мардум дар қайди комиссариати ҳарбӣ ҳастанд ва ё иҷозаи кору иқомат доранд ё не." Ин тасвири як муҳоҷир аз амалиёти нерӯҳои вижаи Русия дар бозори Сеннойи шаҳри Санкт-Петербург ба пойгоҳи SOTAvision аст.

Амалиёт рӯзи 16-уми октябр ҳангоми адои намози ҷумъа сурат гирифтааст.

Як шоҳиди дигар ба вебсайти "Фонтанка" гуфтааст, "барои ҳозир шудан дар комиссариати ҳарбӣ даъватнома доданд."

Хабарнигори SOTAvision навиштааст, нерӯҳои ОМОН, Росгвардия, пулиси роҳ ва беш аз панҷ мошини махсуси интиқоли боздоштшудагон дар ҷойи ҳодиса буданд.

"Атрофи бозори Сеннойро муҳосира карда, роҳҳои даромаду баромадро бастанд. Мардумро пас аз тафтиши ҳуҷҷатҳо якнафарӣ берун мекунанд ва баъзеҳоро бо худ мебаранд," – навиштааст расона.

Чандин муҳоҷири кории тоҷик ҳам бо гузоштани навор дар шабакаҳои иҷтимоӣ гуфтаанд, маҳалли намозгузорӣ аз чаҳор тараф баста буд ва теъдоди зиёди намозгузорон мунтазири санҷиш истоданд.

Бархе нигоштаанд, ки пас аз соатҳои тӯлонӣ аз онҷо раҳо шуданд, аммо нерӯҳои пулиси Русия иддаеро бо худ бурдаанд. Теъдоди онҳо дақиқ нест.

Ба гузориши вебсайти 78.ru, нерӯҳои Русия на танҳо бозори Сенной дар Санкт-Петербург, балки фурӯшгоҳу қаҳвахонаҳо ва хобгоҳҳои воқеъ дар наздикии онро низ тафтиш кардаанд.

Тафтишу амалиёти коргарони хориҷӣ дар Русия моҳҳо боз идома дорад.

Танҳо дар марҳилаи аввали амалиёти “Нелегал – 2026” дар саросари Русия, ки моҳи июни имсол анҷом ёфт, Вазорати корҳои дохилии ин кишвар 14,6 ҳазор хориҷиро ронда ё депортатсия карда, 30 ҳазори нафари дигарро аз ҳаққи вуруд маҳрум кардааст.

Валентина Чупик, ҳомии ҳуқуқи муҳоҷирон, қаблан дар суҳбаташ бо Радиои Озодӣ гуфта буд, ки пас аз оғози ҷанги Русия дар Украина, фишор ба шаҳрвандони кишварҳои Осиёи Марказӣ бисёр афзоиш ёфтааст. Ба гуфтаи ӯ, ҳангоми амалиёт бар иловаи боздошти муҳоҷирон, онҳоро ба имзои қарордод бо артиши Русия маҷбур мекунанд.

Вакилони Маҷлиси Намояндагон, палатаи поёнии порлумони Тоҷикистон, иди бостонӣ ё куҳани Тиргонро, ки замони таҷлилаш ба чиллаи тобистон рост меояд ва бо номи даъвати борон низ машҳур аст, ҷашни миллӣ ва расмӣ эътироф кардаанд.

Тасмими онҳо рӯзи 12-уми октябр бо ислоҳи қонуни танзими ҷашну маросим эълон шуд.

Бино ба матни ҷаласаи порлумон, ки Радиои Озодӣ 18-уми октябр дид, Шаҳбози Аброр, вакил аз Ҳизби демократ, гуфтааст, лоиҳа ба Қонуни асосӣ мухолифат надорад ва харҷи изофиро аз буҷа талаб намекунад.

Шарҳи бештари мақомот дар бораи ҷашни Тиргон ва сабабҳои пазируфтани он дақиқ нест.

Пештар намояндагони Академия ё Фарҳангистони миллии илмҳои Тоҷикистон гуфта буданд, ки ҷашни Тиргон "ба манзури ягонагии инсон ва табиат таҷлил мешавад" ва идомаи мантиқии Меҳргону Сада ва Наврӯз аст. "Кишоварзон дар фасли тобистон бо камбуди об рӯ ба рӯ мешаванд ва даъвати борон барои ҳалли ин мушкил аст," -- гуфта буд Фарҳод Раҳимӣ, раиси вақти Фарҳангистони миллии илмҳо.

Дар ҳамин ҳол, иқдоми ба ин монанд дар дини Ислом бо номи "намози истисқо" ё талаби борон вуҷуд дорад. Соли 2025 дар пайи хушксолии дароз дар намозҳои рӯзи ҷумъа дар Тоҷикистон ва Узбекистон аз Худо борон талаб карданд.

Чанд сол боз дар Тоҷикистон ба ҷуз аз идҳои бостонии Наврӯз, Меҳргон ва Сада, ҷашнҳои дигаре чун иди каду, ангур, картошка ва асалу харбуза низ баргузор мешавад.

Мақомот баргузории чунин иду ҷашнҳоро барои рушди ин соҳаҳо муҳим мешуморанд. Мунтақидон мегӯянд, азбаски дар кишвар мушкилот зиёд аст, мақомот мехоҳанд, бо таҷлили чунин ҷашнҳо таваҷҷуҳро ба самти дигар бикашанд.

Бархеи дигар мақомотро барои, ба гуфтаи онҳо, харҷҳои беҳуда танқид мекунанд ва пешниҳод доранд, ҳукумат ба ҷойи ингуна маъракаҳо беҳтар ба аст ҷойҳои корӣ биофаранд ва вазъи зиндагии мардумро беҳбуд бахшанд.

Вазири корҳои хориҷии Русия гуфтааст, ҷангҷӯёни гурӯҳҳои байнулмилалии ифротӣ талош доранд, ки бо истифода аз роҳҳои қонунӣ ва ғайриқонунӣ аз Афғонистон вориди кишварҳои Осиёи Марказӣ шаванд.

Изҳороти Сергей Лавров рӯзи 16-уми октябр дар нишасти намояндагони Созмони Паймони Амнияти Дастҷамъӣ, Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил ва Созмони Ҳамкориҳои Шонгҳой садо дод.

Хабаргузории русии "ТАСС" суханони ӯро чунин иқтибос овардааст: "Мо ин воқеиятро низ ба назар мегирем, ки тибқи маълумоти мавҷуда, дар минтақаҳои Афғонистон дар марз бо Тоҷикистон, Туркманистон ва Узбекистон ҳузури ҷиддии гурӯҳҳои террористӣ ва ифротӣ, урдугоҳҳои омӯзишӣ ва пойгоҳҳои онҳо ҳамоно боқӣ мондааст."

Инро ҳам бинед:

Изҳори нигаронии як созмони мухолифи ҳукумати Тоҷикистон аз хатари шохаи "Хуросон"

Лавров гуфтааст, ҷангҷӯёни гурӯҳҳои террористӣ метавонанд аз хоки Афғонистон бо баҳонаи паноҳандагӣ ё саёҳат кӯшиши ворид шудан ба кишварҳои минтақаро кунанд.

Вазири корҳои хориҷии Русия афзудааст, бино ба арзёбии хадамоти вижаи кишвараш, хатари асосӣ аз ҷангҷӯёни "Шохаи Хуросон"-и созмони террористии “Давлати исломӣ” ё ДОИШ бармеояд.

Ин дар ҳолест, ки ҳанӯз моҳи феврали имсол Александр Зуев, муовини дабири кулли Созмони Милал дар нишасти Шӯрои Амният гуфта буд, "Шохаи Хуросон" дар Афғонистон як таҳдиди ҷиддӣ барои минтақа ва фаротар аз он ба шумор меравад.

“Толибон”, гурӯҳи ҳоким дар Афғонистон, иддао мекунад, ки "Шохаи Хуросон" саркӯб шуда, дигар наметавонад барои ин кишвар мушкил эҷод кунад.

Сергей Шойгу, дабири Шӯрои амнияти Русия, дар нишасти рӯзи 16-уми октябр шумораи намояндагони созмонҳои террористиро дар Афғонистон зиёда аз 23 ҳазор нафар эълон кардааст.

Тоҷикистон бо Афғонистон тақрибан 1400 километр марз дорад. Мақомот дар Душанбе пинҳон намекунанд, ки аз ҳузури ҷангҷӯён дар он сӯи Ому нигарон ҳастанд, аммо Кумитаи давлатии амнияти миллӣ дар чанд изҳороти пешинааш гуфтааст, барои таъмини амният дар марз "аз тамоми қувваю восита истифода намуда, ба сарҳадшиканон ҷавоби сазовори қонунӣ хоҳад дод".

Владимир Путин, президенти Русия, рӯзи якуми сентябри 2026 дар мулоқот бо раисҷумҳури Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон гуфта буд, аз нигарониҳои амниятии Душанбе, бахусус дар мавриди рӯйдодҳои Афғонистон, огоҳ аст, аммо шарҳ надод, ки ишорааш ба чист.

Инро ҳам бинед:

Путин гуфт, аз нигарониҳои амниятии Тоҷикистон огоҳ аст

Шохаи “Хуросон”-и гурӯҳи ба ном “Давлати исломӣ” дар соли 2015 аз вуҷуди худ хабар дод ва дар солҳои охир масъулияти чанд ҳамлаи маргборро дар дохил ва берун аз Афғонистон ба дӯш гирифт. Вазорати корҳои хориҷии Амрико барои маълумоте, ки боис ба боздошти ду раҳбари "Шохаи Хуросон"-и гурӯҳи "Давлати исломӣ" ё ДОИШ шавад, 18 миллион доллар ҷоиза ваъда додааст. Иёлоти Муттаҳида гурӯҳи ДОИШ-ро созмони террористӣ медонад.

Дар Русия тарҳи қонунеро баррасӣ доранд, ки агар пазируфта шавад, зарбаи дигаре ба муҳоҷирони корӣ, бавижа фарзандони мактабхони онҳо хоҳад шуд.

Ин тарҳро вакилони Думаи давлатӣ ё порлумони Русия аз Ҳизби либерал-демократ омода кардаанд. Бар пояи он, шаҳрвандони хориҷӣ ва шахсони бидуни шаҳрвандӣ бояд харҷи таҳсили он фарзандни худро, ки дар синфҳои даҳум ва ёздаҳум мехонанд, бояд бипардозанд.

Як нусхаи ин санад, ки ба ҳукумати Русия фиристода шудааст, дар ихтиёри хабаргузории давлатии “ТАСС” ҳам қарор гирифтааст. Раҳбари ҳизби ЛДПР, Леонид Слутский, ба ин хабаргузории русӣ гуфтааст, пуле, ки аз ин ҳисоб захира мешавад, бояд барои беҳбуди таҳсили хонандагони рус харҷ шавад.

"Ба ақидаи мо, агар оилаи муҳоҷир мехоҳад, ки фарзандаш дар синфҳои болоӣ таҳсил кунад, пас, бояд ҳаққи хонданро пардозад. Оилаҳои русӣ ҳақ доранд, талаб кунанд, ки пули ҳангуфте, ки барои таҳсили фарзандони муҳоҷирон харҷ мешаванд, барои беҳбуди таҳсили кӯдакони оилаҳои русӣ сарф карда шаванд,” – афзудааст ӯ.

Дар тарҳи пешниҳодии ҳизби ЛДПР чизе дар бораи таҳсил дар муассисаҳои миёнаи касбӣ гуфта нашудааст. Ин маънои онро дорад, ки фарзандони хориҷиёну афроди бешаҳрвандӣ имкон хоҳанд дошт, баъд аз хатми синфи нуҳум дар мактабҳои миёнаи касбӣ таҳсил кунанд.

Инро ҳам бинед:

"Кӯдакон ба куҷо раванд?" Минихонов аз фарзандони муҳоҷирон ҳимоят кард

Аз моҳи апрели соли 2025 дар Русия талабот дар бораи таҳсили фарзандони муҳоҷирон дар мактабҳо сахттар шуда, қабл аз сабти ном дар мактаб фарзанди муҳоҷир бояд имтиҳони забони русӣ супорад ва дар бораи ҳузури қонунияш дар ин кишвар ҳуҷҷат пешниҳод кунад. Чизе, ки боис ба кам шудани шумораи фарзандони шаҳрвандони хориҷӣ дар мактабҳои Русия гардидааст.

Аз ҷумла, тибқи омори Вазорати маорифи Русия, дар соли таҳсили 2025-2026 шумораи муҳассилин аз Тоҷикистон, Узбекистон ва Қирғизистон дар ин кишвар 27 дарсад коҳиш ёфт. Агар то қабули қонун дар мактабҳои Русия 122 ҳазор фарзанди муҳоҷирон аз ин се ҷумҳурии Осиёи Марказӣ таҳсил мекарданд, ҳоло ин рақам то 89 ҳазор нафар поин омадааст.

Як мансабдори баландпояи Арабистони Саудӣ Эронро ба ташвиқи шӯришиёни ҳусии Яман барои шиддат бахшидани ҳамлаҳо ба ин кишвар муттаҳам кард.

Роид Қаримлӣ, муовини вазири умури хориҷии Арабистони Саудӣ, рӯзи 14-уми октябр дар як нишасти хабарӣ гуфт, “Ҷумҳурии Исломӣ бо зери по гузоштани қатъномаҳои Шӯрои Амнияти Созмони Милал ҳамчунон ба пуштибонӣ, мусаллаҳ кардан ва омӯзиш додани шӯришиёни ҳусӣ идома медиҳад.”

Ба бовари ӯ, афзоиши ҳамлаи шӯришиёни ҳусӣ ба Арабистони Саудӣ дар ҳафтаҳои охир бо ташвиқи Эрон сурат мегирад.

Қаримлӣ гуфт, Риёз бо Теҳрон тамоси мустақим дорад, аммо ҳамзамон ибрози шубҳа кард, ки Эрон барои расидан ба созиш ба гузаштҳо омода бошад. Ин мақомдори Арабистони Саудӣ ҳусиҳои ҳампаймони Ҷумҳурии Исломиро низ муттаҳам кард, ки чанд ҳафта пеш дархости Риёзро барои гуфтушунид дар Умон напазируфтаанд.

Дар ҳамин ҳол, сухангӯйи Эътилофи зери раҳбарии Арабистони Саудӣ рӯзи 14-уми октябр гуфт, ҳусиҳо дар ин моҳ ба Фурудгоҳи байнулмилалии Шоҳ Холид дар Риёз 20 ҳамла анҷом додаанд.

Ба гузориши Эътилоф, дар ин ҳамлаҳо 17 кас кушта ва 333 тан маҷрӯҳ шуданд. Вай аз ҳусиҳо хост, ҳамларо ба зербунёдҳои иҷтимоӣ, аз ҷумла фурудгоҳу бандарҳо ва коргоҳҳои нафт бас кунанд.

ИНЧУНИН, БИХОНЕД:

Изҳори нигаронии Тоҷикистон аз ҳамлаи ҳусиҳо ба Саудӣ

Шиддат гирифтани дубораи низоъ ва силсилаи ҳамлаҳои маргбор ба фурудгоҳу зербунёдҳои энергетикӣ, фишорро ба Арабистони Саудӣ, бузургтарин содиркунандаи нафти хом дар ҷаҳон, бештар кардааст.

Доналд Трамп, раисҷумҳури Амрико, рӯзи 12-уми октябр дар як нигоштааш дар шабакаи “Truth Social” ҳусиҳоро муттаҳам кард, ки бо дастури Эрон кор мекунанд.

“Онҳо муддати зиёде сокит буданд, вале ҳоло эҳтимол бо дастури Эрон дубора сар баровардаанд,” – навишт президенти Амрико ва шӯришиёни ҳусии Яманро барои кӯшиши боло бурдани арзиши нафт дар остонаи интихоботи миёндавраӣ дар Иёлоти Муттаҳида гунаҳкор кард.

Ҷанги шаҳрвандӣ дар Яман аз соли 2014 то кунун идома дорад. Дар ин ҷанг Эрон аз ҳусиҳо, ки пайрави мазҳаби шиа ҳастанд, пуштибонӣ мекунад. Ҳусиҳо Санъо, пойтахти Яман ва чанд шаҳри муҳими ин кишварро дар даст доранд. Арабистони Саудӣ аз ҳукумати Яман, ки бо ҳусиҳо меҷангад, ҳимоят мекунад.

Мақомот дар Тоҷикистон бе овардани ҷузъиёт гуфтанд, навзодеро, ки рӯзи 11-уми октябр аз як таваллудхонаи марказии Душанбе гум шуда, боис ба нигаронии мардум гашта буд, "сиҳату саломат" пайдо кардаанд. Онҳо аз ин бештар ҷузъиёт надодаанд. Наздикони ин хонавода, ки то дирӯз Радиои Озодӣ бо онҳо дар тамос буд, акнун дар дастрас нестанд. Пештар ба онҳо дастур дода шуда буд, ки бо расонаҳо тамос нагиранд.

То кунун маълум нест, ки кӯдак кай ва дар чӣ шароите пайдо шуда, оё касе дар ин замина дастгир шудааст ё не.

Раёсати умури дохилии шаҳри Душанбе рӯзи 16-уми октябр дар як баёнияи кӯтоҳ гуфт, "ҷузъиёти ҳодисаи мазкур, ки боиси паҳн шудани ҳар гуна гумону тахминҳо ва нигаронии аҳли ҷомеа гардид, ба таври муфассал ба зудӣ шарҳ дода мешавад."

Ин ниҳод мегӯяд, кӯдаки гумшударо кормандони Раёсати ВКД дар шаҳри Душанбе бо баргузории "маҷмӯи чорабиниҳои оперативӣ-ҷустуҷӯӣ" ёфтаанд.

Тифли навзоди Мавзуна Акрамоваи 19-сола ва сокини ноҳияи Нуробод нимашаби 11-уми октябр аз таваллудхонаи рақами 1 ё зоишгоҳи Пажӯҳишгоҳи модару кӯдак, муҳимтарин маркази ташхиси тиббӣ ва муолиҷаи модарон ва навзодон дар Тоҷикистон, гум шуд. Ин дар ҳолест, ки вуруд ба ҳуҷраи беморон ё аёдати онҳо дар нимашабӣ дар шифохонаҳои Тоҷикистон мамнуъ аст.

Яке аз хешовандони Мавзуна Акрамова, модари тифл, сабти як дурбини назоратиро ба Радиои Озодӣ фиристода буд, ки дар он дида мешавад, як зани ниқобпӯше дар либоси сабзи тамизкорони таваллудхона дар даст кӯдаки навзоде аз назди зойишгоҳ башитоб дур мешавад.

Мусоҳиби мо ҳамагӣ чанд соат пеш аз хабари ёфт шудани кӯдак гуфт, мақомоти интизомӣ тафтишро идома медиҳанд ва хешовандонро бозпурсӣ мекунанд. Ба қавли ӯ: “Ягон хешутабор дар берун намонд, ҳама хешу таборро гирифта бурданд. Ягон навигарӣ нест, ҳеч кас ба гардан намегирад. Кормандони таваллудхонаро ҷавоб доданд, ё не намедонам."

Дар Тоҷикистон нопадид шудани навзод аз таваллудхона бисёр кам иттифоқ афтодааст, вале соли 2023 як зани 45-сола аз ноҳияи Хуросонро бо гуноҳи дуздидани тифли дурӯза аз зоишгоҳи ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ ба 8 сол зиндон маҳкум карданд.

Муфаттишон баъди як ҳафтаи ҷустуҷӯ тифли навзодро пайдо карданд ва зан ба мақомот гуфтааст, аз тарси онки шавҳараш барои дигар фарзанд наовардан аз ӯ ҷудо мешавад, тифлро дуздид ва ба шавҳари муҳоҷираш ҳамчун фарзанди хеш нишон додааст.

Дар шаҳри Боку, пойтахти Озарбойҷон, раҳбарони чанде аз кишварҳои Осиё ва Ховари Миёна вазъи амниятӣ дар минтақа ва ҷаҳонро баррасӣ карданд.

Раисҷумҳури Тоҷикистон рӯзи 15-уми октябр дар нишасти Машварати ҳамкорӣ ва тадбирҳои боварӣ дар Осиё аз “вазъи печидаву осебпазири байналмилалӣ, шиддат гирифтани рақобатҳои геополитикӣ, низоъҳои мусаллаҳона ва таҳдидҳои амниятӣ” сухан гуфтааст.

Дафтари матбуоти президент навишт, Эмомалӣ Раҳмон дар идомаи суҳбаташ ба зарурати фароҳам овардани заминаҳои устувори таъмини сулҳу суботи пойдор ва ҳалли осоиштаи баҳсу ихтилофҳо таъкид намуд.

Илҳом Алиев, раисҷумҳури Озарбойҷон ҳам дар аввалин рӯзи нишаст гуфтааст, то замоне ки шеваҳои иҷрои қатъномаҳои Шӯрои Амнияти Созмони Милал таҳия нашаванд, ҷангу низоъ дар саросари ҷаҳон идома хоҳанд ёфт.

Эмомалӣ Раҳмон ва Илҳом Алиев пеш аз шурӯи нишаст бо ҳам дидор доштанд ва бораи ҳамкориҳои дуҷониба ва тақвияти робитаҳо дар чаҳорчӯби созмонҳои минтақаӣ ва байналмилалӣ суҳбат кардаанд.

Машварати ҳамкорӣ ва тадбирҳои боварӣ дар Осиё 28 кишвар, аз ҷумла тамоми кишварҳои Осиёи Марказӣ ва Арабистони Саудиву Туркияро дар бар мегирад.

Минбари созмон, ки бо пешниҳоди Қазоқистон таъсис ёфта ва соли 1999 ба фаъолият шуруъ кардааст, барои муколама ва табодули афкор аз ин роҳ пешгирӣ кардан аз ҳаргуна низоъ дар минтақа аст.

Як мансабдори баландпояи Қирғизистон бори нахуст ва ошкоро дар бораи ҷалби маҷбурии шаҳрвандони ин кишвар дар Русия ба ҷанги зидди Украина изҳори назар кард.

“Онҳоро дар комиссариатҳои ҳарбӣ ё боздоштгоҳҳо маҷбур мекунанд, ки ба қарордод имзо гузоранд,” – гуфт Ҷээнбек Қулубоев, вазири корҳои хориҷии Қирғизистон рӯзи 13-уми октябр.

Вай афзудааст, “агар сари вақт хабардор шавем, дахолат мекунем. Бо ҳамин роҳ тавонистем, ки аз фиристодани бисёре аз муҳоҷирон ба ҷанг пешгирӣ кунем.”

Аммо ба қавли ӯ, баъзе аз шаҳрвандон дар бораи имзои қарордод ва фиристода шудан ба ҷанг ҳатто пайвандони худро огоҳ намекунанд.

"Мо танҳо баъди захмӣ ё кушта шудани онҳо огоҳ мешавем. Пас аз фиристода шудан ба ҷанг баргардондани шахс ба маротиб мушкилтар аст. Аммо агар донем, ки ӯ дар кадом қисми низомӣ ва дар куҷо қарор дорад, талош мекунем ёрӣ расонем,” – илова кард Ҷээнбек Қулубоев.

Аз ин пеш, Вазорати корҳои хориҷии Қазоқистон бо супурдани нота ё ёддошт хоҳони бозгардондани он шаҳрвандоне шуд, ки мегӯянд маҷбурӣ ба артиши Русия бурда шудаанд.

Шумораи дақиқи хориҷиёне, ки дар тақрибан панҷ соли таҷовузи Русия ба хоки Украина ба сафи нерӯҳои мусаллаҳи ин кишвар ҷалб шудаанд, маълум нест.

Маскав омори пурраро дар бораи муҳоҷироне, ки дар сафи нерӯҳои мусаллаҳи ин кишвар хидмат мекунанд ё дар майдони ҷанг дар Украина қарор доранд, ошкор намекунад.

Тарҳи давлатии "Зистан мехоҳам" дар Украина то моҳи майи соли 2026 ҳувияти 12 ҳазору 919 зодаи Осиёи Марказӣ, аз ҷумла тақрибан се ҳазор нафарро аз Тоҷикистон муайян кардааст, ки бо Вазорати дифои Русия қарордод бастаанд.

Радиои Озодӣ мустақилона наметавонад дурустии ин оморро тасдиқ ё инкор кунад, аммо то кунун дар бораи кушта шудан, асир афтодан ё захмӣ шудани даҳҳо шаҳрванди Тоҷикистон дар ҷанги Русия зидди Украина гузориш додааст.

Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури Тоҷикистон, ба мақомот дастур додааст, ки то моҳи январи соли 2029 фаъолияти соҳибкоронро тафтиш накунанд.

Ӯ дар ин бора рӯзи 14-уми октябр дар мулоқот бо соҳибкорон хабар дод.

Ба қавли раисҷумҳур, дар ду соли оянда танҳо нозирони Кумитаи андоз ҳақ хоҳанд дошт, ки фаъолияти соҳибкоронро бисанҷанд.

"Ҳоло дар мамлакат 395 ҳазор субъекти соҳибкорӣ фаъолият дошта, шумораи онҳо нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта 20 ҳазор зиёд гардидааст. Ҳадафи мо то соли 2030 расонидани шумораи онҳо на кам аз 500 ҳазор мебошад," – афзудааст ӯ.

Ду сол пеш низ чунин дастур содир шуда буд, аммо баъзе аз ​тоҷирон шикоят доштанд, ки намояндагони ниҳодҳои гуногун фаъолияти онҳоро тафтиш карда, ба корашон халал мерасонанд.

Аз ҷумла, соҳибкор Насим Усмонов моҳи июли имсол шикоят карда буд, ки нозирони милиса дӯконашро тафтиш карда, ба иддаои ӯ, ноодилона ба дараш мӯҳр заданд.

Соҳибкории хурду миёна, ки дар бисёре аз кишварҳо пойдевори рушди иқтисод дониста мешавад, дар Тоҷикистон бо душвориҳои фаровоне рӯбарӯст.

Раисҷумҳури Тоҷикистон рӯзи 14-уми октябр гуфтааст, дар қонунгузорӣ барои соҳибкорону сармоягузорон беш аз 240 номгӯй кафолату имтиёз, аз ҷумла зиёда аз 110 имтиёзи андозиву гумрукӣ пешбинӣ кардаанд.

Соҳибкорон дар Тоҷикистон баҳраҳои баланди бонкӣ, вуҷуди фасоди молӣ, набудани шаффофияту рақобати солим, инҳисор ё монополияи соҳаҳои сердаромад ва молиёти баландро аз мушкилоту монеаҳо номбар мекунанд.

Тоҷикистон аз ҳамлаҳо ба фурудгоҳу зербунёдҳои энергетикии Арабистони Саудӣ изҳори нигаронии амиқ кардааст.

Вазорати корҳои хориҷӣ рӯзи 14-уми октябр дар баёнияи расмӣ гуфт, чунин амалҳо "боис ба ташаннуҷи вазъият мегарданд ва талошҳоро барои таъмини сулҳу субот дар Ховари Миёна халалдор месозанд".

"Аз ҷонибҳои даргир даъват мешавад, ки ҳарчи зудтар ба ҷангу низоъ хотима бахшанд ва барои ҳаллу фасли ихтилоф аз роҳи музокирот кор гиранд," -- гуфта шудааст дар баёния.

Ҳарчанд Вазорати корҳои хориҷии Тоҷикистон дар изҳороташ аз "ҷонибҳои даргир" истифода кардааст, ба ҷуз номи Арабистони Саудӣ аз кишвару гурӯҳи дигаре ном набурдааст.

Ин дар ҳоелст, ки ҳусиҳои Яман, гурӯҳе зери ҳимояти Эрон, дар ҳафтаҳои охир ҳамлаҳоро ба Арабистони Саудӣ афзоиш додаанд.

Мақомоти Арабистони Саудӣ гуфтанд, дар ҳамлаи ҳусиҳо ба фурудгоҳи шаҳри Риёз дар рӯзи 11-уми октябр як кас кушта ва ёздаҳ тани дигар маҷрӯҳ шуданд. Рӯзи 10-уми октябр дар ҳамла ба фурудгоҳи Малик Холиди Риёз 13 нафар кушта ва беш аз 300 тан захмӣ гаштанд.

Баъд аз ҳамлаҳо бисёре аз ширкатҳои ҳавопаймоӣ парвозро ба Арабистони Саудӣ муваққатан боздоштанд.

Ҳусиҳо дар ду моҳи охир минтақаҳоеро дар соҳили Бобулмандаб, ки як оброҳаи муҳим дар ҷаҳон ҳисоб мешавад, ба даст гирифтанд. Ҳукумати Арабистони Саудӣ ҳимояташро аз ҳукумати Яман, ки солҳо боз бо ҳусиҳо меҷанганд, бештар кард ва ҳамла ба пойгоҳҳои ин гурӯҳро афзоиш дод.

Ҷанги шаҳрвандӣ дар Яман аз соли 2014 то кунун идома дорад. Дар ин ҷанг Эрон аз ҳусиҳо, ки пайрави мазҳаби шиа ҳастанд, пуштибонӣ мекунад. Ҳусиҳо Санъо, пойтахти Яман ва чанд шаҳри муҳими ин кишварро дар даст доранд.

Ҳукумати Тоҷикистон барои ҷалби бештари сайёҳон муҳлати сабтиноми меҳмонон ва хориҷиёнеро, ки ба кишвар меоянд, аз 10 то ба 15 рӯз дароз кард.

Қонун дар ин бора рӯзи 7-уми октябр дар Маҷлиси намояндагон, палатаи поёнии порлумон, қабул шудааст.

Ба гуфтаи Баҳодур Холиқзода, муовини вазири корҳои дохилии Тоҷикистон, ислоҳи Қонун дар бораи вазъи ҳуқуқии шаҳрвандони хориҷӣ ва шахсони бешаҳрвандӣ бо мақсади “рушди сайёҳӣ ва таъмини шароити мусоид барои сайёҳон” пешниҳод шудааст.

Муовини вазир афзуд, қарори мазкур ҳамчунин барои иҷрои аҳдномаҳо бо Қирғизистони ҳамсоя қабул шудааст, ки Тоҷикистон то се сол пеш бо он робитаҳои хубе надошт.

Ҳоло ҳар хориҷие, ки ба Тоҷикистон меояд, дар сурати ҳузури бештар аз 10 рӯзи корӣ бояд дар шуъбаи милиса худ ва ҷойи иқоматашро сабтином кунад, вагарна ҳангоми тарки кишвар ба мушкил гирифтор мешавад ва бояд ҷарима пардозад.

Ҳукумати Тоҷикистон сайёҳиро яке аз роҳҳои асосӣ барои пешрафти иқтисод ва некӯаҳволии мардум номида, саъй кардааст, ки хориҷиёни бештарро ба кишвар ҷалб кунад.

Набудани меҳмонхонаву зербунёдҳои муносиб, хадамоти номукаммал аз ҷумлаи мушкилоте будаанд, ки хориҷиёнро аз омадан ба Тоҷикистон дилсард мекардаанд. Билети гарони ҳавопаймоҳо ба Тоҷикистон дар муқоиса ба кишварҳои дигари ҳамсоя аз сабабҳои дигар будааст.

Ба иттилои Кумитаи рушди сайёҳӣ, дар шаш моҳи аввали соли 2026 ба Тоҷикистон тақрибан 890 ҳазор сайёҳи хориҷӣ ворид шудааст, ки дар муқоиса ба ҳамин давраи соли 2025-ум 16 дар сад зиёдтар аст.

Аксари сайёҳоне, ки ба Тоҷикистон меоянд, аз кишварҳои ҳамсояву муштаракулманофеъ ба мисли Узбекистону Русия ва Қазоқистону Қирғизистон будаанд. Эрону Туркия ва сипас кишварҳои хориҷаи дур дар феҳрасти меҳмонони асосии Тоҷикистон ҳам зикр шудаанд.

Котиби давлатӣ ё вазири корҳои хориҷии Амрико рӯзҳои 17-22 октябр ба шаҳри Самарқанд дар Узбекистон ва шаҳрҳои Мумбай ва Ҷамнагар дар Ҳиндустон меравад.

Марко Рубио дар Узбекистон дар нишасти вазирони кишварҳои C5+1 (панҷ кишвари Осиёи Марказӣ ва Амрико) иштирок хоҳад кард, то нишон диҳад, ки чӣ гуна ҳамкориҳои роҳбурдӣ тавассути ин тарҳи дипломатӣ ба ояндаи амну шукуфони Иёлоти Муттаҳида ва кишварҳои Осиёи Марказӣ мусоидат мекунанд.

Мулоқоти ҷудогонаи котиби давлатии Амрико бо мақомоти баландпояи Тоҷикистон, Узбекистон, Қазоқистон, Қирғизистон ва Туркманистон низ дар назар аст.

Рубио дар сафари таърихии худ ба Осиёи Марказӣ як ҳайати иборат аз сарони 200 ширкати тиҷории Амрикоро низ мебарад.

Гурӯҳи C5+1 (панҷ кишвари Осиёи Марказӣ ва Амрико) соли 2015 таъсис ёфта, дар доираи он асосан ҳамкориҳои иқтисодиву амниятӣ баррасӣ мешаванд.

Вазорати корҳои хориҷии Амрико моҳи ноябри соли 2025 ва баъди мулоқоти раисҷумҳур Доналд Трамп бо раҳбарони панҷ кишвари Осиёи Марказӣ хабар дод, ки ширкатҳои Амрикову Тоҷикистон бо арзиши 3 миллиард доллар, аз ҷумла барои хариди ҳавопаймоҳои "Боинг" созишнома имзо кардаанд.

Марко Рубио баъд аз поёни сафараш дар Узбекистон ба Ҳиндустон меравад. Ин сафари дуввуми ӯ ба ин кишвар дар соли ҷорист.

Вазири умури хориҷии Амрико дар Ҳиндустон бо мақомоти баландпояи ин кишвар мулоқот карда, масъалаҳои таҳкими шарикии стратегӣ, таҳаввулот дар минтақа ва ҷаҳон ва имкониятҳои густариши ҳамкориҳоро дар бахши энержӣ баррасӣ хоҳад кард.

Вай ҳамчунин дар суҳбат бо намояндагони доираҳои тиҷорӣ дар Ҳиндустон имкониятҳои сармоягузорӣ ва густариши ҳамкориҳои иқтисодиро баррасӣ мекунад.