Вазири молияи Амрико гуфтааст, фишорҳои иқтисодии Вашингтон ба Эрон дастрасии ин кишварро ба доллар маҳдуд карда, боис ба коҳиши ҳимояти молии Теҳрон аз гурӯҳҳое чун ҳусиҳои Яман* ва “Ҳизбуллоҳ”-и Лубнон* гаштааст.

Скотт Бессент дар мусоҳиба бо шабакаи СNBC ҳушдор додааст, ки идомаи ин фишорҳо мумкин аст дар як сол иқтисоди Эронро то 25 дарсад суст кунад.

Маъмурияти президент Доналд Трамп бо ҷорӣ кардани таҳримҳои бонкӣ, маҳдудият бар даромадҳои нафтӣ ва муҳосираи баҳрӣ фишорҳоро бар Эрон бештар кардааст.

Мақомоти Эрон баръакс таъсири ин чораҳоро рад карда, мегӯянд, барои воридоти мол аз берун пули кофӣ доранд.

Бо ин ҳол, гузоришҳо баёнгари коҳиши дастрасии Эрон ба арзи хориҷӣ ва коҳиши воридот ҳастанд.

Масъуди Пизишкиён, раисҷумҳури Эрон, низ пештар гуфта буд, ки фишорҳои иқтисодӣ ҳаҷми тиҷорати ин кишварро ҳудуди 35 дарсад кам кардааст.

*Шӯришиёни ҳусӣ, ки пайрави мазҳаби шиа ҳастанд, Санъо, пойтахти Яман ва чанд шаҳри муҳими ин кишварро дар даст доранд. Эрон пуштибони онҳост. Арабистони Саудӣ аз ҳукумати Яман, ки бо ҳусиҳо меҷангад, ҳимоят мекунад.

*"Ҳизбуллоҳ" як гурӯҳи ниманизомӣ ва ҳизби сиёсӣ аст, ки бахши калоне аз ҷануби Лубнонро зери назар дорад. Амрико ин гурӯҳро созмони террористӣ медонад ва Иттиҳоди Аврупо танҳо шохаи низомии онро дар феҳристи сиёҳ қарор додааст.

Рӯзномаи маъруфи “Новая Газета” дар Русия эълон кард, ки корашро рӯзи 9-уми ноябри имсол бас мекунад.

“Дар тақрибан панҷ соли ҷанг дар ҳоле ба кор идома додем, ки нерӯҳои амниятӣ моро пурра дар муҳосира гирифта буданд. Акнун ҳама чиз ба охир расид... Онҳо моро нобуд карданд,” – навиштаанд муҳаррирони нашрия рӯзи 30-юми октябр дар шабакаи Телеграм.

Ин нашрия пас аз ҳамлаи густaрдаи Русия ба Украина дар соли 2022 ва дар пайи чанд ҳушдори ниҳоди давлатии нозир барои идомаи фаъолият мубориза мебурд. “Мо ба мисли ҳамаи рӯзноманигорони дигар аз имкони гузориш додан дар бораи муҳимтарин ва фоҷиабортарин рӯйдодҳои замони худ маҳрум шудем," – навиштаанд масъулони “Новая Газета”.

Баъзе аз кормандони “Новая Газета” соли 2024 бахши аврупоии онро таъсис доданд, ки дар Порис (Париж) ҷойгир буда, аз пуштибонии созмони Гузоришгарони Бидуни Марз баҳраманд аст.

Мақомоти Русия ба саркӯби рӯзафзуни расонаҳои мустақил, созмонҳои ҷомеаи шаҳрвандӣ, ҳомиёни ҳуқуқ ва дигарон муттаҳам мешаванд. Барои ин аз қонуни ба истилоҳ “агентҳои хориҷӣ” истифода мекунанд.

“Новая Газета” дар аввали солҳои 1990-ум таъсис ёфта, бахше аз маблағгузории онро раҳбари Шӯравии собиқ Михаил Горбачёв таъмин мекард. Рӯзнома ба ҷойи пайравӣ аз нашрияҳои суннатӣ ва ҳангомаҷӯ, гузоришҳои ҷиддиву муфассал ва таҳқиқотӣ нашр мекард.

Анна Политковская, ки дар бораи ҷанги Чеченистон ва ҳукумати саркӯбгари он мақола менавишт, яке аз хабарнигорони номдори рӯзнома буд. Вай моҳи октябри соли 2006 дар назди хонааш дар Маскав бо зарби тир кушта шуд.

Хабарнигори дигари рӯзнома, Юрий Шекочихин, ки фасод дар артиш ва таркишҳои мармузи биноҳои истиқоматиро дар Маскав дар соли 1999 таҳқиқ мекард, моҳи июли соли 2003, чанд рӯз пеш аз сафари барномарезишудааш ба Амрико, ногаҳон даргузашт. Ҳамкорон ва афроди дигар гуфтаанд, ки эҳтимол ӯро заҳролуд карда буданд.

Игор Домников, Стас Маркелов, Анастасия Бабурова ва Наталя Эстемирова аз ҷумлаи хабарнигорон ва ҳамкорони дигари рӯзнома буданд, ки “барои иҷрои вазифаи касбӣ ва шаҳрвандии худ” кушта шуданд.

Дмитрий Муратов, сардабири рӯзнома, барои талошҳояш ҷиҳати идомаи нашри он дар шароити саркӯбгари расонаӣ дар дохили Русия, соли 2021 барандаи Ҷоизаи сулҳи Нобел шуд. Ба гуфтаи Кумитаи Нобели Норвегия, ӯ бо вуҷуди куштору таҳдидҳо “аз сиёсати мустақили рӯзнома даст накашид”.

Мақомоти Олмон 27 шаҳрванди Тоҷикистонро аз ин кишвари аврупоӣ ихроҷ карда, вале дар бораи онҳо ҷузъиёт надодаанд. Маълум нест, ки ин афрод муҳоҷири одӣ буданд ё паноҳҷӯйи сиёсӣ.

Ҳукумати Олмон ин рақамро рӯзи 21-уми октябр дар посух ба суолҳои ҷиноҳ ё фраксияи Ҳизби чап дар Бундестаг (порлумон) навишта, гуфтааст, омор танҳо аз моҳи январ то августи имсолро дар бар мегирад.

Ҷиноҳи Ҳизби чап моҳи сентябри имсол аз ҳукумати Олмон пурсида буд, ки чӣ гуна ба Душанбе ронда шудани Асадулло Бобоев, узви Ҷунбиши ислоҳот ва рушд, як созмони мухолифи ҳукумати Тоҷикистонро шарҳ диҳад.

Бобоев, ки аз соли 2017 бо хонаводааш дар Аврупо мезист, моҳи июни имсол ва бо вуҷуди нигаронии созмонҳои байнулмилалӣ, аз ҷумла Human Rights Watch, бо писараш, Муҳаммад, аз Олмон ихроҷ карда шуд.

Мақомот дар Тоҷикистон ӯро бо гуноҳи тундгароӣ ба 17 сол зиндон маҳкум карда, писарашро ба ихтиёри пайвандон додаанд. Ҳамсар ва як фарзанди Асадулло Бобоев дар Олмон ҳастанд.

Ҳукумати Олмон дар ҷавоб ба ҷиноҳи Ҳизби чап, ки нусхаи онро порлумони ин кишвар рӯзи 27-уми октябр нашр кард, гуфтааст, "дар бораи сабабҳои боздошт ё ҳабси Асадулло Бобоев дар Тоҷикистон ягон маълумот надорад."

Ин дар ҳолест, ки созмони Freedom For Eurasia, қароргоҳаш дар Вена, ҳукми зиндони Асадулло Бобоев, узви Ҷунбиши мухолифи ислоҳот ва рушди Тоҷикистонро дар Душанбе ба шиддат танқид карда, хоҳони озодии фаврии ӯ шуд. Лайло Нозгул Саидбек, раҳбари созмон, гуфт, "ҳукми содиршуда нисбат ба Асадулло Бобоев натиҷаи мустақими қарори Олмон аст. Вайро ба кишваре фиристоданд, ки зиндону шиканҷа дар мунтазираш буд."

Олмон аз соли 2015 ба ин тараф ба макони кор ва паноҳҷӯии шуморе аз шаҳрвандони Тоҷикистон табдил шудааст.

Ба маълумоти мақомоти Олмон, то охири моҳи августи соли 2026 12 ҳазору 891 шаҳрванди Тоҷикистон дар ин кишвари аврупоӣ қарор доштанд.

Ҳоло 1074 тоҷикистонӣ вазифдадор шудаанд, ки қаламрави Олмонро тарк кунанд. Ихроҷи маҷбурӣ ба дастикам 152 нафари онҳо таҳдид дорад.

Бори аввал нест, ки мақомоти Олмон намояндагони мухолифин ё мунтақидони ҳукумати президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмонро ба Душанбе мефиристанд. Олмон дар гузашта Абдуллоҳи Шамсиддин, Билол Қурбоналиев ва Дилмурод Эргашев, намояндагони дигари созмонҳои мухолифи ҳукуматро низ ба Тоҷикистон фиристода буд. Ҷое, ки онҳо бо иттиҳомҳои, ба гуфтаи ҳомиёни ҳуқуқ, сохта аз 7 то 10 сол зиндонӣ гаштанд.

Ҷунбиши ислоҳот ва рушди Тоҷикистонро соли 2018 дар Аврупо таъсис доданд. Ҳадафи созмон бунёди як кишвари қудратманду озод ва муосир дар Тоҷикистон гуфта шудааст.

Бар асари ҳамлаи Русия ба шаҳри Днепр (Днипро) дар шарқи Украина ба камияш 14 кас кушта шуда, беш аз 10 тани дигар ҷароҳат бардоштанд.

Дар ин бора мақомоти Украина хабар доданд.

Ба иттилои ширкати роҳи оҳани Украина, нерӯҳои Русия рӯзи 29-уми октябр бо як паҳпод ба саҳни истгоҳи роҳи оҳан дар Днепр (Днипро) зарба задаанд.

Ҳамла дар наздикии қатор ё поезде сурат гирифтааст, ки ба сӯйи Запорежйе ҳаракат мекард.

Владимир Зеленский, раисҷумҳури Украина, ин ҳамларо “ваҳшатбор” хонд.

Ӯ дар паёме пурсид, “аз замоне ки таҳримҳо алайҳи баъзе аз олигархҳои рус ва бахши энержии Русия сабуктар шуданд, Русия ба ҷойи коҳиши шиддати вазъ алайҳи мардуми мо чанд ҳамлаи террористии дигар анҷом дод?”

Борис Филатов, шаҳрдори Днепр (Днипро), дар шарҳи ҳодиса навишт, ки “ин як ҷанги наслкушӣ аст.”

Русия моҳи феврали соли 2022 ба хоки Украина ҳамла кард ва даргирии ду тараф аз он замон идома дорад. То кунун миллионҳо нафар дар Украина бехонаву дар ва паноҳҷӯ шуда, манзилу иншооти зиёде вайрон гаштааст. Маскав ҷанги худро дар қаламрави Украина амалиёти вижаи низомӣ, аммо Украинаву ҳампаймонҳои ғарбияш таҷовуз ба хоки ин кишвар меноманд.

Дар як маҳфил дар Душанбе пешниҳод кардаанд, ки кӯчаеро дар пойтахти Тоҷикистон ба номи донишманди маъруф Муҳаммадҷон Шакурии Бухороӣ бигузоранд.

Хабаргузории "Азия-Плюс" навишт, ин пешниҳод 28-уми октябр аз забони академик Кароматулло Олимов, мушовири собиқи раисҷумҳур, дар пайванд ба 100-солагии Шакурӣ садо дод.

"Хуб мешуд, ки раёсати Иттифоқи нависандагон бо раёсати Академияи миллии илмҳо якҷоя ба шаҳрдорӣ муроҷиат мекарданд, то барои абадӣ гардондани хотираи устод Шакурӣ ягон кӯча ба номашон гузошта шавад," – гуфтааст ӯ.

Академик Муҳаммадҷон Шакурии Бухороӣ соли 2012 дар Душанбе даргузашт.

“Азия-Плюс” мегӯяд, Абдуҷаббор Раҳмонзода, адабиётшинос ва вазири пешини маорифи Тоҷикистон, дар суҳбати ҷудогона бо ин расона хоҳони ба номи Шакурӣ гузоштани як мактаб низ шудааст.

Муҳаммадҷон Шакурӣ соли 1925 дар хонаводаи Шарифҷон Махдуми Садри Зиё, қозикалони собиқи аморати Бухоро ба дунё омада, умрашро дар Тоҷикистон гузарондааст.

Ӯ шаст сол дар Пажӯҳишгоҳи забон ва адабиёти ба номи Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ, яке аз ниҳодҳои Академияи илмҳои Тоҷикистон кор кардааст.

"Ҳар сухан ҷоеву ҳар нукта мақоме дорад", "Сарнавишти форсии тоҷикии Фарорӯд дар садаи бист", "Хуросон аст ин ҷо", "Садри Бухоро", "Равшангари бузург", "Фитнаи инқилоб дар Бухоро" ва “Пантуркизм” аз намунаҳои осори ӯст.

Шакурӣ яке аз ташаббускорон ва муаллифони пешнависи Қонуни забони давлатии Тоҷикистон дар соли 1989 буд.

Сафири Тоҷикистон дар дидоре бо сарони Палатаи тиҷоратии ИМА рӯзи 29 октябр дар Вашингтон имкониятҳои сармоягузориро ба риштаҳои гуногуни иқтисоди Тоҷикистон баррасӣ кард. Завқӣ Завқизода гуфт, ин қадаме дар омодагӣ ба ҳамоиши B5+1 аст, ки моҳи апрели соли 2027 дар Душанбе баргузор мешавад.

Иёлоти Муттаҳида дар 35 соли охир барои истихроҷи маъдан, беҳтар кардани бахши молия, тиҷорат ва энергетика дар Тоҷикистон миллионҳо доллар сармоягузорӣ кардааст.

Кордори сафорати Амрико дар Душанбе дар як нигоштааш аз 23-юми октябр гуфтааст, "Тоҷикистон конҳои стратегии сурма, литий, нуқра ва маъданҳои нодир дорад, ки дар ҳама чиз, аз телефонҳои хушманд то ҳавопаймоҳои ҷангӣ, истифода мешаванд."

Ба қавли Карсон Релитс Рокер, "дар ҳоле ки баъзе аз кишварҳо кӯшиш мекунанд таъминоти ҷаҳониро қатъ кунанд, Иёлоти Муттаҳида мехоҳад ба Тоҷикистон кумак кунад, то бо истифода аз захираҳои ғании маъдан рушди иқтисодӣ дошта бошад.”

Ӯ афзудааст, фаъолияти ширкатҳои амрикоӣ дар корхонаи муштараки “Анзоб” ва AMCO Тоҷикистонро ба дувумин истеҳсолкунандаи бузурги сурма дар ҷаҳон табдил дода, дар вилояти Суғд садҳо ҷойи кор фароҳам кардааст.

“Шаффофият низ муҳим аст... Маълумоти боварбахш дар соҳаи истихроҷ ба ҷомеа ва сармоягузорони эҳтимолӣ тасвири равшан аз захираҳои кишварро медиҳад ва барои сармоягузорӣ асос мегузорад. Вақте қарордодҳо ошкоро ва маълумот боварбахш аст, сарвати зери хоки Тоҷикистон ба манфиати мардуми тоҷик хидмат мекунад,” – афзудааст ӯ.

Инро ҳам бинед:

Беш аз $400 миллион ёрии амниятии Амрико ба Тоҷикистон

Дипломати амрикоӣ мегӯяд, кишвараш аз соли 2002 ба шабакаи барқи Тоҷикистон низ 25 миллион доллар сармоягузорӣ кардааст. Аз ин маблағ, ба гуфтаи ӯ, 15 миллион доллар ба сохтмони хати интиқоли барқи CASA-1000 равона шудааст. Тарҳе, ки қарор аст нерӯи барқро аз Тоҷикистону Қирғизистон ба Афғонистону Покистон бирасонад.

Як барномаи дигар ба арзиши 39 миллион доллар барои беҳтар кардани идораи шабакаи барқ ва омӯзиши мутахассисон дар Тоҷикистон пешбинӣ шудааст. "Ин барнома ба муҳандисони маҳаллӣ кумак мекунад, ки шабакаи барқро босамар идора ва аз қатъи барқ пешгирӣ кунанд," – навиштааст Карсон Релитс Рокер.

Кордори сафорати Амрико дар Душанбе мегӯяд, коршиносони Вазорати молияи кишвараш аз соли 2018 бо Бонки миллии Тоҷикистон дар заминаи таҳкими назорати молиявӣ, мубориза бо пулшӯӣ ва ташкили низоми назорати бима ё суғурта ҳамкорӣ мекунанд. Ҳадаф, ба гуфтаи ӯ, боло бурдани эътимод ба бонкҳои Тоҷикистон ва пайвастани онҳо ба низоми молиявии ҷаҳон аст.

Вашингтон ҳамчунин соли гузашта барои рушди масири тиҷоратии Долони Миёна (Транскаспий) ташаббуси 15-миллиондоллариро оғоз кардааст. Ин роҳ минтақаи Осиёи Марказиро аз тариқи Баҳри Хазар ё Каспий ва Қафқози Ҷанубӣ ба Аврупо мепайвандад.

"Мо умед дорем, ки ин долон тарзи тиҷорати Тоҷикистонро бо ҷаҳон тағйир медиҳад, вобастагии онро аз масирҳое, ки асосан ба манфиати кишварҳои дигар хидмат мекунанд, коҳиш медиҳад ва захираҳои Тоҷикистонро бевосита ба занҷираҳои таъминоти ҷаҳонӣ мепайвандад," – навиштааст кордори сафорати Амрико.

Додугирифти Тоҷикистон ва Амрико зиёд нест, аммо Иёлоти Муттаҳида ҳар сол ба воситаи барномаҳои гуногун ба Душанбе миллионҳо доллар мадад мекунад. Соли 2025 ширкатҳои Тоҷикистону Амрико бо ҳам ба маблағи беш аз 3 миллиард доллар созишнома имзо карданд.

Бар асари бархӯрди ду қатор ё поезди тезрав (зудҳаракат) дар Испания дар рӯзи 28-уми октябр дастикам 68 нафар ҷон бохтаанд.

Ин ҳодиса дувумин рӯйдоди маргбори хати оҳан дар Испания дар соли ҷорӣ мебошад.

Вазири нақлиёти Испания гуфт, ҳодиса дар ҷануби Мадрид, пойтахти ин кишвар рӯй дод.

“Ба як қатор иҷоза дода шуд, ки ба ҳаракати худ идома диҳад, дар ҳоле ки ба сабаби таваққуфи қатори дигаре дар пешорӯи он, чароғи сурх ҳамчунон рӯшан буд,” – шарҳ додааст ӯ.

Мақомҳои Испания то кунун омори мушаххасеро дар бораи захмиёни ин ҳодиса ироа накардаанд.

Бар асоси омори ниҳодҳои бехатарии роҳи оҳани Испания, шумори ҳодисаҳои роҳи оҳан дар ин кишвар ба шумули хуруҷи қатор аз хат ва бархӯрдҳо аз 45 маврид дар соли 2016 ба 57 маврид дар соли 2024 ва 69 маврид дар соли гузашта афзоиш ёфтааст.

Шабакаи қатори тезрав (зудҳаракат)-и Испания бо беш аз 3600 километр дарозӣ бузургтарин шабака дар Аврупо ва дувумин дар ҷаҳон пас аз Чин аст.

Вазорати корҳои хориҷии Кувайт рӯзи 28-уми октябр аз даъвати сафири Эрон дар ин кишвар хабар дод.

Сабаби даъвати сафири Эрон эътироз ба нашри баёнияе аз сӯи сафорати Ҷумҳурии Исломӣ будааст.

Ҳукумати Кувайт рӯзи 27-уми октябр се нафар, аз ҷумла як эрониро бо номи Абдуризо Ҳайдар Деҳқонӣ бо иттиҳоми ҷосусӣ барои Эрон, ҳамкорӣ бо Амрико ин гурӯҳро созмони террористӣ медонад "Ҳизбуллоҳ"Амрико ин гурӯҳро созмони террористӣ медонад*-и Лубнон ва нақшаи террори вазири корҳои дохилии он кишвар ба эъдом (қатл) маҳкум кард.

Сафорати Эрон дар Кувайт даст доштани шаҳрванди эрониро дар анҷоми иқдоме алайҳи амнияти Кувайт рад кард ва ин мавзуъро "такрори сенарияҳои беасос ва фарсуда дар бораи мудохилаи Эрон дар умури дохилии Кувайт" донист.

Вазорати корҳои хориҷии Кувайт дар баёнияе бо радди "ҳар гуна мудохила дар ҳукмҳои содиршуда аз сӯи додгоҳҳои худ", аз Эрон хостааст, "ба қонунҳои байнулмилалӣ ва маншури Созмони Милал, ба вижа асли ҳусни ҳамсоягӣ", пойбанд бошад.

Робитаҳои Эрон ва Кувайт дар моҳҳои охир дар пайи ҳамлаҳои мушакии Эрон ба Кувайт дар посух ба ҳамлаҳои Амрико ва Исроил, тира шудааст.

*"Ҳизбуллоҳ" як гурӯҳи ниманизомӣ ва ҳизби сиёсӣ аст, ки бахши калоне аз ҷануби Лубнонро зери назар дорад. Амрико ин гурӯҳро созмони террористӣ медонад ва Иттиҳоди Аврупо танҳо шохаи низомии онро дар феҳристи сиёҳ қарор додааст.

Додгоҳи инқилоб дар Теҳрон коргардони синамо Ҷаъфар Паноҳиро ба панҷ солу як моҳ зиндон бо мусодираи амвол маҳкум кардааст.

Дар ин бора хабаргузории эронии "Имтидод" аз қавли вакили мудофеи Паноҳӣ хабар дод.

Инчунин, додгоҳ коргардонро аз берун шудан аз Ҷумҳурии Исломӣ ва истифода аз шабакаҳои иҷтимоӣ маҳрум намудааст.

Вакили мудофеъ гуфтааст, ҳукми Паноҳӣ ғоибона содир шуд, чун ӯ дар хориҷа қарор дорад.

Ҷузъиёти айбнома ошкор нест.

Мақомоти Эрон соли 2010 Ҷаъфар Паноҳиро бо иттиҳоми "фаъолияти зиддиҳукуматӣ" ба шаш сол зиндон маҳкум, аммо пеш аз муҳлат озод карданд.

Коргардон соли 2022 бори дигар маҳкум ва аввали соли 2023 аз ҳабс озод шуд.

Ҷаъфар Паноҳӣ барандаи ҷоизаҳои "Шохаи тилоии нахл", "Хирси тилоӣ" ва "Шери тиллоӣ" мебошад.

Шавкат Мирзиёев, раисҷумҳури Узбекистон, барои бозгаштани пизишкони узбек аз хориҷа ба зодгоҳашон шароити беҳтар ваъда дод.

Ӯ 27-уми октябр дар мулоқот бо кормандони соҳаи тандурустӣ гуфт, барои онҳо на танҳо ҷойи кору маош, балки ҳар моҳ то 4-ҳазордолларӣ иловапулӣ дода мешавад.

Дафтари матбуоти президенти Узбекистон навишт, ба ҷуз ин, ба онҳо имкон дода хоҳад шуд, ки дастаи мутахассисони худро мустақилона интихоб кунанд.

Мирзиёев ба пизишкони дохили ҷумҳурӣ низ баъзе сабукӣ ва имтиёз эълон кардааст.

"Ман фақат мехоҳам, ҳар корманди соҳаи тиб аз худ бипурсад, ки имрӯз барои беҳтар шудани саломати мардум чӣ кор кард? Агар мо ҳар рӯз ба ин суол ҷавоб ёбем, ин ба дигаргунии калоне ҳам дар низоми тандурустӣ ва ҳам дар вазъи саломати мардуми мо оварда мерасонад," -- гуфтааст раисҷумҳури Узбекистон.

Давраи ҳукмронии Ислом Каримов, раисҷумҳури нахустини Узбекистонро бо падидаи "фирори мағзҳо" ёдоварӣ мекунанд.

Дар он давра шуморе аз донишмандону муҳандисон, табибон, омӯзгорон ва барномасозон бо сабаби даромади каму таварруми баланд дар Узбекистон ба Русия, Аврупо, Иёлоти Муттаҳида, Канада ва Имороти Муттаҳидаи Арабӣ кӯчиданд.

Шавкат Мирзиёев баъди ба қудрат расидан ҳамватанони соҳиби ихтисосашро, ки дар хориҷа кору зиндагӣ мекунанд, ба бозгашт ба Узбекистон даъват кардааст.

Теъдоди шахсони сарватманд дар Чин, ки дороии ҳар кадоме аз онҳо беш аз панҷ миллиард юан, баробари 750 миллион доллар аст, афзоиш ёфтааст.

Бино ба феҳрасти муассисаи пажӯҳишии “Hurun”, чунин афрод дар ҳоли ҳозир 1 ҳазору 529 нафар ҳастанд.

Рӯйхати нав рӯзи 27-уми октябр нашр шуд.

Рекорди пешина бо 1 ҳазору 460 нафар дар соли 2021 сабт шуда буд.

Лян Венфен, бунёдгузори ҳушвораи "DeepSeek", бо тахминан 41 миллиарду 700 миллион доллар дар ҷойгоҳи ҳафтум аст.

Дар садри рӯйхат бунёдгузори ширкати "ByteDance", молики ТикТок, бо тақрибан 100 миллиард доллар қарор гирифтааст.

Гузориши "Hurun" нишон медиҳад, ки бахши бузурге аз сарватмандони нави Чин дар ҳавзаҳои ҳуши маснуӣ ва тавлиди роботҳо фаъолият доранд.

Зариф Ализодаи 64-сола раиси нави Кумисюни марказии интихобот ва раъйпурсии Тоҷикистон шуд.

Номзадии ӯро, ки қаблан президент Эмомалӣ Раҳмон пешниҳод карда буд, вакилони порлумон рӯзи 28-уми октябр бе баҳсу баррасӣ пазируфтаанд.

Ализода то ин дам ёвари раисҷумҳур дар масоили ҳуқуқӣ буд.

Ӯ дар гузашта дар мақомҳои Омбудсмен, намояндаи раисҷумҳур дар порлумон ва раиси Додгоҳи Қонуни асосӣ кор кардааст.

Мақомот далели дигаргунии кадриро дар Кумисюни марказии интихобот "ба поён расидани муҳлати ваколат"-и раҳбар ва аъзои пешинаи ин ниҳод номидаанд.

Аммо ин тағйирот ҳамагӣ як сол пеш аз интихоботи президентӣ дар Тоҷикистон сурат гирифт. То кунун дар бораи баргузории ин маъракаи сиёсӣ ё номзадҳои эҳтимолӣ чизе гуфта нашудааст.

Кумисюни марказии интихобот ва раъйпурсӣ дар Тоҷикистон пайваста барои шаффофу одилона набудани интихоботи раёсати ҷумҳурӣ ва порлумонӣ танқид мешавад.

Интихоботи пешинаи раёсати ҷумҳурӣ рӯзи 11-уми октябри соли 2020 гузашт. Кумисюни марказии интихобот гуфта буд, ки Эмомалӣ Раҳмон беш аз 90 дарсади раъйи мардумро ба даст овардааст, вале мухолифон дар дохил ва хориҷ натиҷаро напазируфтанд.

Иттиҳоди Аврупо гуфт, ҳукумати Тоҷикистон бояд талошҳои чашмгире ба харҷ бидиҳад, то интихоботҳояш мутобиқ ба меъёрҳои байнулмилалӣ ва демокративу холисона сурат бигирад.

Ҷонибдорони ҳукумати Эмомалӣ Раҳмон, ки аз соли 1992 зимоми қудратро дар Тоҷикистон ба даст дорад, бунёди роҳҳову нерӯгоҳҳои хурду бузургро ҳосили талошҳои ӯ медонанд. Намояндагони мухолифон ба саркӯби дигарандешон ва маҳдуд кардани озодиҳои сиёсиву динӣ ва баён танқид мекунанд.

Интихоботи президентӣ дар Тоҷикистон дар ҳафт сол як бор баргузор мешавад.

Оташбас барои расондани ёрии башардӯстона ба мардуми Олешки дар ҷануби Украина рӯзи 27-уми октябр ба иҷро даромад.

Ҳамагӣ чанд соат пеш аз он Русия ба хобгоҳи донишҷӯён ва маконҳои дигари ғайринизомӣ дар Киев зарба зада, дастикам як нафарро кушт.

Ин оташбас ҳафтаи гузашта бо миёнравии Мелания Трамп, ҳамсари раисҷумҳури Амрико Доналд Трамп, ба даст омада, Маскав ва Киев онро пазируфтаанд.

Он дар шароите ба иҷро даромад, ки ба гуфтаи Мелания Трамп вазъ дар Олешки бисёр ташвишовар аст.

Ин шаҳр дар остонаи фоҷеа қарор дорад ва аҳолии боқимондаи он асосан аз сокинони солхӯрда иборат ҳастанд, ки ба муолиҷаи фаврии пизишкӣ, дору, хӯрок ва оби ошомиданӣ ниёз доранд.

Инро ҳам бинед:

“Инҷо дӯзах аст.” Зиндагӣ дар Олешки, шаҳре зери ишғоли Русия

Дмитро Лубинетс, ваколатдори ҳуқуқи башари Украина, рӯзи 27-уми октябр дар шабакаи Телеграм навишт, “оташбас оғоз шуд ва ҷониби Украина ба уҳдадориҳои худ пойбанд аст.”

Вазорати мудофиаи Русия низ эълон кард, ки пеш аз оғози амалиёти башардӯстона дар Олешки “низоми оташбас” ҷорӣ кардааст.

Олешки дар соҳили дарёи Днепр ва рӯ ба рӯи маркази вилояти Херсони Украина ҷойгир аст.

Пеш аз оғози таҷовузи Русия ба хоки Украина дар моҳи феврали соли 2022, аҳолии ин шаҳр қариб 24 ҳазор нафарро ташкил медод.

Дафтари Мелания Трамп тахмин мезанад, ки ҳоло аз 1700 то 2000 нафар дар ин шаҳр мондаанд ва тақрибан 50 нафари онҳо кӯдак ҳастанд.

Гумон меравад, аксар сокинони Олешки занону мардони солхӯрдае ҳастанд, ки натавонистаанд ё нахостаанд шаҳрро тарк кунанд.

Шаҳрвандони Тоҷикистон танҳо аз 18-солагӣ метавонанд барои кор ба хориҷа раванд.

Ин талабот дар қонуни нав “Дар бораи муҳоҷират”, ки 23-юми октябр дар нашрияи порлумонии "Садои мардум" нашр шуд, таъкид шудааст.

Бар асоси моддаи 16-и қонуни нав, сафар барои кор ба шаҳрвандони Тоҷикистон пас аз 18-солагӣ танҳо ба кишварҳое иҷоза дода мешавад, ки “дар ҳудуди онҳо ҳуқуқ ва манфиатҳои муҳоҷирони меҳнатӣ ҳифз карда мешаванд”.

Дар қонун гуфта шудааст, ки ҳуқуқи муҳоҷирон бар асоси созишномаи миёни кишварҳо ва қонунҳои ду кишвар дар самти муҳоҷират ҳимоя хоҳад шуд.

Ин қонун на танҳо ба шаҳрвандони Тоҷикистон, балки ба хориҷиёне, ки барои кор ба ин кишвар меоянд, чунин синни муҳоҷиратро муқаррар кардааст.

Қонуни навро Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури Тоҷикистон, рӯзи 21-уми октябр имзо кардааст.

Қонуни пешина, ки аз соли 1999 то ин дам амал мекард, ҳеч маҳдудияти синнусолӣ барои муҳоҷират аз Тоҷикистон ва ё ба ин кишварро муқаррар накарда буд.

Бино ба арзёбии Бонки Ҷаҳонӣ, дар соли 2024 пули фиристодаи муҳоҷирон тақрибан 45 дарсади Маҷмӯи Маҳсулоти Дохилии Тоҷикистонро ташкил додааст, ки яке аз баландтарин нишондиҳандаҳо дар ҷаҳон аст. Ин маблағ манбаи муҳими даромад барои бисёр оилаҳо буда, таъсири назаррасе ба иқтисоди кишвар дорад.

Русия яке аз кишварҳои аслиест, ки маъмулан шаҳрвандони Тоҷикистон, бо вуҷуди фишору азият, барои кор ба онҷо мераванд.

Бар асоси омори расмӣ, дар соли 2025 беш аз 702 ҳазор нафар дар ҷустуҷӯйи кор аз Тоҷикистон ба хориҷа рафтаанд.

Владимир Путин, президенти Русия, моҳи октябри соли гузашта ҳангоми сафараш ба Душанбе изҳор дошт, ки дар Русия беш аз 1 миллион шаҳрванди Тоҷикистон зиндагӣ ва кор мекунанд. Он замон раисҷумҳури Тоҷикистон омори Русияро зери шубҳа нагузошт.

Инро ҳам бинед:

Як миллион тоҷик ё чанд? Чаро омори муҳоҷиронро пинҳон медоранд?

Қонуни нав инчунин ду роҳи бо кор таъмин шуданро дар хориҷа пешбинӣ мекунад: ҷустуҷӯи мустақилонаи кор ва ҷалби ташкилшуда тавассути Оҷонсиҳои бозори кор. Ба онҳое, ки мустақилона кор меҷӯянд, мақомоти давлатӣ дар соҳаи муҳоҷират бояд дар бораи ҷойҳои кории холӣ, маош, шароити меҳнат ва талаботи қонунгузории кишвари қабулкунанда ройгон маълумот диҳанд.

Маъмурони милиса дар шаҳри Душанбе як зани 32-соларо бо гумони ҳамла ба шавҳараш боздошт кардаанд.

Мақомот гуфтанд, М.Самадова рӯзи 22-юми октябр дар пайи муноқишаи хонаводагӣ ба шиками шавҳараш, М.Маҳмадқулов, се корд задааст.

Ин мард, ба гуфтаи пулис, “ҷароҳати вазнин” бардошта, дар беморхона бистарист.

Радиои Озодӣ ҳанӯз наздикони зану шавҳарро барои тафсилоти бештар пайдо накард.

Аз ин пеш, мақомот хабар дода буданд, ки як зани 49-соларо дар шаҳри Истаравшан бо гумони қатли шавҳари 74-солааш дастгир кардаанд. Ангезаи ҳодиса ҳодиса маълум нест ва баъзе аз хешовандон аз шеваи таҳқиқ норозиянд.

ИНЧУНИН, БИХОНЕД:

Падар кушта шудааст, модарандар дар боздошт. Фарзандон чӣ мехоҳанд?

Дар ду соли охир аз чанд мавриди қатли шавҳар аз ҷониби ҳамсар дар Тоҷикистон гузориш шудааст.

Занҳо дар аксар ҳолат ба тафтишот гуфтаанд, ки пайваста зери озору азият буданд.

Кумитаи занон ҳам мегӯяд, танҳо дар шаш моҳи аввали соли 2026 дар бораи хушунат дар оила тақрибан 800 шикоят гирифт. Ҳарчанд ин омор дар муқоиса ба солҳои гузашта андаке камтар аст, ҳамчунон нигаронкунанда будааст.